Israëlische premiers: Shimon Peres

Shimon Peres (1923) is de achtste premier van Israël. Hij is tweemaal tot eerste minister gekozen(1984-1986 en 1995-1996). Ook was hij een keer vervangend premier. Hij is een senior staatsman met een politieke carrière van meer dan 65 jaar. Op 13 juni 2007 is hij gekozen tot de ceremoniële functie van president.

Jeugd

Peres wordt in 1923 in Wisniew, Polen, geboren. Zelf zegt Peres dat zijn grootvader, die rabbi was, een grote invloed op zijn leven heeft gehad. Hij leerde van hem Talmoed en Shimon was erg religieus, terwijl zijn ouders dat niet waren. In 1934 verhuisde Peres naar Palestina en deed het gymnasium en de Ben Shemen agrarische school. Hij woonde een tijdje in een kibboets (Geva) en was één van de oprichters van kibboets Alumot. In 1941 werd hij secretaris van een socialistische zionistische jeugdbeweging. In 1945 trouwde hij Sonja Gelman die publiciteitsschuw is. Ze krijgen drie kinderen. Ook is Shimon inmiddels opa en overgrootvader. In 1947 wordt hij lid van de Hagana. Hij wordt verantwoordelijk voor het personeel en wapenaankopen. In 1953 wordt hij directeur generaal van het ministerie van defensie. Hij zorgde ervoor dat Israël de Mirage van Frankrijk kreeg, de kernreactor in Dimona vestigde en een overeenkomst had met Frankrijk en Engeland voor de Suezoorlog in 1956.

Politiek

In 1959 komt Peres in de Knesset als lid van de Mapai partij. Hij kreeg de functie van vervangend minister van defensie. Deze rol vervulde hij tot 1965 toen hij verwikkeld raakte in de Lavon affaire. Samen met Ben Goerion en Dayan verlaat hij Mapai en richt de Rafi partij op die zich later verzoende met Mapai. In 1969 werd Peres minister van immigratie absorptie en in 1970 minister van transport en communicatie. In 1974, na een periode als minister van informatie, werd Peres minister van defensie in de regering van Jitschak Rabin. In 1977 wordt Peres partijleider van de Mapai/Mapam. Hij verliest de verkiezingen van Menachem Begin.

Premier

In 1984 wordt hij voor het eerst premier in een kabinet van Nationale Eenheid. Hij roteert met Shamir die in 1986 premier wordt. Wanneer de één premier is, is de ander minister van buitenlandse zaken. Peres bereikt niet veel tijdens zijn premierschap vanwege tegenwerking door Shamir. Zijn plan om vrede te sluiten met Jordanië verdwijnt in de prullenbak. In de periode 1988-1990 is Peres minister van financiën. In 1990 verlaat de Arbeidspartij de regering van nationale eenheid. Peres komt in de oppositie terecht. In 1992 moet hij het leiderschap van de partij aan Jitschak Rabin gunnen. Peres wordt minister van buitenlandse zaken. Vanwege de Oslo-Akkoorden ontvangt Peres samen met Rabin en Arafat de Nobelprijs voor de Vrede. Wanneer Rabin in 1995 wordt vermoord door Jigal Amir wordt Shimon Peres voor de tweede keer premier. Hij krijgt het erg moeilijk vanwege vele Hamas-aanslagen. In de volgende verkiezingen in 1996 wordt hij dan ook verslagen door Benjamin Netanjahoe in de eerste premierverkiezingen. In 1997 wordt hij als partijleider vervangen door Ehud Barak. Wanneer deze de verkiezingen in 1999 wint krijgt Peres maar een kleine rol toebedeeld in Baraksregering. In 2000 verliest Peres de presidentsverkiezingen van Moshe Katsav. Peres komt pas weer in beeld als Sharon de premiersverkiezingen wint van Ehud Barak en een regering van nationale eenheid vormt. Peres wordt minister van buitenlandse zaken.

In 2005 treedt Peres toe tot de nieuw partij Kadima. Hij krijgt de post van vice-premier en minister voor de ontwikkeling van de Negev, Galilea en Regionale Economie. In 2007 wordt Peres gekozen als nieuwe president van Israël

Politieke standpunten

Vroeger was Peres een havik en was hij voor de nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Later is Peres echter meer een duif geworden en een sterke supporter van de notie van vrede door economische samenwerking. Peres was een architect van de Oslo-Akkoorden. Toch steunde hij Sharon in het hard neerslaan van de Intifada. Door de westerse media wordt hij vaak gezien als Israëls 'informele' woordvoerder.

Meer informatie is te lezen in mijn special Biografie van alle Israëlische premiers vanaf 1948. © 2007 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Biografie (Kunst en Cultuur) op 30-12-2007, laatst gewijzigd op 16-04-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Israëlische premiers: lijst met premiers (1948 tot heden): De premier van Israël is het hoofd van de Israëlische regering en de belangrijkste figuur in de politiek (de president is een ceremoniële functie).…
• Israëlische premiers: Jitschak Shamir: Jitschak Shamir (1915) was tweemaal premier van Israël. De eerste termijn was 1983-1984 en de tweede termijn was 1986-1992. Hij was de zevende premier van Israël. Inmid…
• Israëlische premiers: Ehud Barak: Ehud Barak (1942) is de tiende premier van Israël. Hij diende in de periode 1999-2001. Hij is de meest onderscheiden Israëlische soldaat. Na 2001 stapte hij uit de politiek,…
• Israëlische premiers: Benjamin Netanjahoe: Bejamin Netanjahoe (1949) was de negende premier van Israël. Hij functioneerde als premier tussen 1996 en 1999. Hij was de derde Likoed prenier, na Menachem Begin e…
• Israëlische premiers: Jitschak Rabin: Jitschak Rabin (1922-1995) was de vijfde premier van Israël. Hij heeft twee termijnen gediend. De eerste termijn was van 1974 tot 1977 en de tweede termijn was van 1992…

Bronnen en/of referenties

• Wikipedia