Michael Ondaatje - Schrijver van The English Patient

Michael Ondaatje sleepte reeds twee keer de Canadese Governor-Generals's Award in de wacht en werd enkele jaren geleden beloond met de prestigieuze Booker Prize. Zijn roman The English Patient werd onlangs op pellicule gezet. Wie is de man achter het boek?

Browning, Elliot en Yeats

Philip Michael Ondaatje werd in 1943 geboren in Colombo, Ceylon (nu Sri Lanka). Toen zijn ouders op zijn negende scheidden, verhuisde hij samen met zijn moeder, broer en zus naar Londen. In Engeland ging hij naar het Dulwich College, maar was geenszins tevreden over het heersende schoolsysteem. Wiskunde kon hem niet boeien en hij droomde ervan zich toe te leggen op wat hem echt interesseerde: literatuur. Om aan die wensen te kunnen voldoen verhuisde hij op negentienjarige leeftijd naar Canada. Zijn broer Christopher leefde toen al enkele jaren in Montreal. Hij haalde een licentie in Engels en geschiedenis aan de Bishop's University in Lennoxville, enkele jaren later zou hij zelf professor worden.

Hij las grote dichters als Browning, Elliot en Yeats en kwam in contact met hedendaagse Engelse dichters als D.G. Jones. Het waren zijn ideeën dat Canada geen literaire traditie had, dat Ondaatje aanzette om te schrijven.

The Dainty Monsters

Een bijkomend jaar aan de universiteit bracht hem in contact met Raymond Souster, welke Michael Ondaatj's werk opnam in de bundel New Wave Canada (1966). Wanneer hij de Epstein Award voor poëzie won, bracht de schrijver Wayne Clifford hem in contact met Couch House Press. Couch House was een kleine maar invloedrijke uitgeverij die voorstelde om Ondaatje's werk te publiceren. In 1967 verscheen zijn eerste gedichtenbundel The Dainty Monsters, waarvan de titel afkomstig is van een gedicht van Baudelaire.

The Man With Seven Toes

Ondaatje's tweede boek, The Man With Seven Toes, vindt zijn origine in een reeks tekeningen van de Australische artiest Sidney Nolan, gebaseerd op het leven van Eliza Fraser. De vrouw uit de gedichten is naamloos. Ze is achtergelaten in de woestijn, wordt verkracht en ontmoet een man die haar helpt te ontsnappen. Als ze na haar redding uitrust in het deftige Royal Hotel, verkent ze haar eigen lichaam terwijl een vogel door de ventilator in de kamer aan stukken wordt gereten. De aanvaarding van een gewelddadige dood gaat gepaard met de acceptatie van het seksuele lichaam, hoewel ze de gebeurtenissen nog niet goed heeft kunnen verwerken.

Leonard Cohen

In de zomer van '68 schreef Michael Ondaatje het boek Leonard Cohen, dat pas in 1970 gepubliceerd werd. Het is een soort hommage aan de poëet die hem in zijn jeugdjaren sterk beïnvloed heeft. Vooral The Favourite Game uit 1963 heeft veel indruk op hem gemaakt.

The Collected Works of Billy the Kid

Zijn volgende boek, The Collected Works Of Billy The Kid, krijgt in 1970 de Governor-General's Literary Award en wordt door Canadese critici omschreven als “one of the best books ... in a long time.” Het werk beschrijft de levensgeschiedenis van de Amerikaanse held aan de hand van gedichten, proza, foto's, interviews enz. Het is zo succesvol dat het weldra uitmondt in een toneelstuk.

Films

Begin jaren '70 maakte hij tevens de overstap naar het beeld. Een eerste poging was de film Carry On Crime And Punishment, waarvoor hij familie en kennissen als acteurs liet fungeren. Daarna volgden enkele documentaire films, meer bepaald Sons of Captain Poetry over de Canadese dichter B.P. Nichols en The Clinton Special over Theatre Passe Muraille's The Farm Show.

Rat Jelly

Na The Dainty Monsters afgewerkt te hebben en tijdens het schrijven van zijn twee vorige boeken, bleef Michael Ondaatje zijn traditie van het maken van lyrische teksten voortzetten. Dit resulteerde in 1973 tot Rat Jelly, een bundel bestaande uit gedichten over familie, dieren en kunst.

Coming Through Slaughter

Vijf jaar later verscheen Coming Through Slaugther, een roman over Charles 'Buddy' Bolden, een jazz- muzikant die aan het begin van deze eeuw gek werd. De idee voor dit boek kwam tot stand bij het zien van een krantekop: “Buddy Bolden, who became a legend when he went berserk in a parade.” Hoewel er heel weinig geweten is over het leven van Charles Bolden, heeft Ondaatje vele jaren aan dit boek gewerkt. Wat de vormgeving betreft vertoond het veel gelijkenissen met The Collected Works Of Billy The Kid. Naast proza vinden we een schriftelijke neerslag van geluidsopnamen waarop jazzmuzikanten hun collega herdenken en krijgen we inzage in rapporten van het ziekenhuis waar de muzikant na zijn instorting verbleef. Maar ook hier is zijn interesse niet historisch: Ondaatje wijzigt data en brengt mensen samen die niets met elkaar te maken hebben.

Running in the Family

In 1978 reist Michael Ondaatje opnieuw naar Sri Lanka om vijf maanden bij zijn familie te verblijven. De impressies die hij hieraan overhield vinden deels hun weerslag in Ondaatje's volgende dichtbundel There's A Trick With A Knife I'm Learning To Do, maar vooral in Running In The Family, zijn enige autobiografische roman.

The English Patient

Tien jaar later publiceerde hij In The Skin Of A Lion, waarin een gedetailleerd beeld wordt gegeven van het Toronto van de vroege jaren '20. In vele opzichten vormt dit werk één geheel met zijn volgende en tevens bekendste roman The English Patient. In de eerste plaats zijn beide romans de enige van Ondaatje die niet op ware feiten gebaseerd zijn. De tweede overeenkomst vinden we terug in de verhaallijn zelf. In beide verhalen worden de levens van verschillende personen met elkaar verweven. Bovendien vormt de dief/spion David Caravaggio een constant personage. In The English Patientwordt trouwens teruggegrepen naar wat hij eerder heeft geschreven: het is immers door Caravaggio's vroegere werk als dief (zoals dat beschreven wordt in In The Skin Of A Lion) dat hij als spion aan de slag kon. Toen Anthonny Minghella in 1992 The English Patient las, was hij meteen laaiend enthousiast. Hij nam contact op met producer Saul Zaentz en ook Ondaatje bleek meteen bereid zijn teksten aan het witte doek toe te vertrouwen. De rest van het verhaal is bekend.

Ondaatje werkt momenteel aan het Glendon College, en doceert Canadese en Amerikaanse literatuur, hedendaagse literatuur in vertaling en creatief schrijven.

Bibliografie Michael Ondaatje

• The Dainty Monsters (1967)
• A Man With Seven Toes (1969)
• Leonard Cohen (1970)
• The Broken Ark: a Book of Beasts (1971)
• Coming Through Slaughter (1976)
• Personal Fictions: Stories by Munro, Wiebe, Thomas and Blaise (1977)
• Elimination Dance (1978)
• Claude Glass (1979)
• Long Poem Anthology (1979)
• There’s a Trick With a Knife I’m Learning to Do: Poems 1963-1978 (1979)
• Rat Jelly (1980)
• Poems (1981)
• The Collected Works of Billy the Kid: Left Handed Poems (1981)
• Running in the Family (1983)
• Secular Love (1984)
• In the Skin of a Lion (1987)
• Brushes With Greatness: an Anthology of Chance Encounters With Celebrities (1989)
• The Cinnamon Peeler: Selected Poems (1989)
• From Ink Lake: Canadian Stories (1990)
• The Faber Book of Contemporary Canadian Short Stories (1990)
• The Brick Reader (1991)
• The English Patient (1992)
• An H in the Heart: a Reader (1994)
• Handwriting: Poems (1998)
• Anil’s Ghost (2000)
• Lost Classics (2001)
• The Conversations: Walter Murch and the Art of Editing Film (2002)
• The Story (2005)
• Divisadero (2007)

Gerelateerde artikelen

Biografieën en Bibliografieën van Schrijvers: Biografieën en bibliografieën van o.a. James Ellroy, Michael Ondaatje, John Saul en Rupert Everett. © 2008 - 2010 Avalon, gepubliceerd in Biografie (Kunst en Cultuur) op 06-02-2008, laatst gewijzigd op 13-08-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Avalon is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Boekbeschrijving – The English Patient: The English Patient is geschreven door Michael Ondaatje. In deze boekbeschrijving ben ik uitgegaan van de Engelse versie van het boek, maar de beschrijving doe ik in h…
• Filmgegevens Honey: Honey is een dramatische / romantische film die volledig rond dansen draait. Maar ik heb het dan niet over dansen in het algemeen maar over het 'straatdansen' => Streat Dance dus.
• The Happening, M. Night Shyamalan: De nieuwste film van M. Night Shyamalan die onder andere van de "sixth Sense" , "unbreakable en "signs" bekend is, heet "The Happening".
• Plastische Chirurgie: Michael Jackson: De plastische chirug die de behandeling van Michael Jackson weigerde, Toby Mayer, vertelde na het overlijden van de zanger openhartig over het verwoeste gezicht van Mic…
• Michael Collins: Gedurende de zevenhonderd jaar voor Michael Collins geboren werd, kende Ierland nooit vrijheid noch vrede. Sinds de 12de eeuw werd het land door de Engelsen geregeerd, waarbij de geallieerde…