Geschiedenis en Nieuw-amsterdam

Het ontstaan van de VS: Hollandse nederzettingen

Het ontstaan van de VS: Hollandse nederzettingen

In 1609 voer kapitein Henry Hudson, een Engelsman in dienst van de V.O.C. de haven van het huidige New York binnen. Ook hij zocht de noordwestelijke vaarroute via het vasteland van Amerika om de rijkdommen van Indië te bereiken. Hudson stuurde zijn schip over de rivier die nu zijn naam draagt. Na hem stichtten de Hollanders hier in de Nieuwe Wereld hun eerste nederzetting: Nieuw-Amsterdam, het latere New York.


Nieuw-Amsterdam

Henry Hudson kwam dramatisch aan zijn einde. Hij voer noordwaarts langs de Amerikaanse oostkust, kwam terecht in de enorme baai die later naar hem werd genoemd, in het huidige Canada. Zijn schip kwam vast te zitten in het ijs. Het voedsel werd schaars, de bemanning begon te muiten en zette Hudson met de zieken overboord in een kleine boot, waarin zij stierven.

Andere kapiteins die onder Hollandse vlag voeren, volgden hem, en in 1621 werd de tegenhanger van de V.O.C. (die zich richtte op de handel met Indië) de West-Indische Compagnie (W.I.C.) opgericht. Ook een maatschappij , georganiseerd op dezelfde grondslag als de Virginia Company. De W.I.C. zette handelsposten op: in 1624 Fort Oranje (het latere Albany) en in 1626 Fort Nassau (nu: Gloucester, New Jersey). Ten slotte Nieuw-Amsterdam (nu: New York). Om deze laatste stad te kunnen stichten, kocht de maatschappij het eiland Manhattan voor 60 gulden van de oorspronkelijke bewoners, een Indianenstam (zie kaart), die het 'Mana-hatta' (eiland van de heuvels) noemden.

Al spoedig was Nieuw-Amsterdam een gezellig plaatsje, met huizen met trapgevels, een kerk en 300 inwoners, waarvan velen zich met de pelshandel bezighielden. Om verdere vestiging in dit gebied aan te moedigen, gaf de W.I.C. licenties aan particulieren uit, de zogenaamde patroonschappen. Een patroon was iemand die 50 kolonisten van land kon voorzien. Om dit te kunnen doen, werd de patroon een groot stuk grond aan de Hudsonrivier toegewezen. Bovendien kreeg hij alle vis- en jachtrechten en een aandeel in de pelshandel van de maatschappij.

Peter Stuyvesant

De Hollandse gouverneurs die Nieuw-Nederland bestuurden waren hard en wreed, vooral - zoals gebruikeljk - tegen de Indianen die in deze streek woonden. Zo werd in 1643 in opdracht van gouverneur Kieft een vreedzame Indianenstam volledig uitgemoord. Dat gaf aanleiding tot oorlog, waarbij de Nederlanders tot achter hun eigen barricades moesten vluchten. Hierop riep de maatschappij Kieft terug, en zond in zijn plaats Peter Stuyvesant, met zijn houten been. Stuyvesant die met de Indianen vrede sloot, regeerde over de Hollanders echter met ijzeren hand en een slecht humeur. In 1655 nam hij de kolonie Nieuw-Zweden in, het huidige Delaware. Zijn reden hiervoor was dat de Zweden geweigerd hadden Hollandse handelaren de Delawarebaai binnen te laten. Misschien kwam het door de tirannie van Peter Stuyvesant en zijn voorgangers, maar Nieuw-Nederland bleef klein, zelfs na de annexering van Nieuw-Zweden. Het gebied was rijp om door een sterkere natie veroverd te worden, wat snel gebeurde.

New York

Toen Karel II in 1660 op de Engelse troon kwam, was hij zo genereus om zijn broer Jacobus, hertog van het graafschap York, o.a. het gebied te schenken tussen de rivieren de Connecticut en de Delaware, waarbij inbegrepen Nieuw-Nederland. Tegelijkertijd verklaarde Karel Holland de oorlog, o.a. om er zeker van te zijn dat het geschenk dat hij zijn broer had toegezegd, geen wassen neus zou worden.

In 1664 droeg gouverneur Stuyvesant Nieuw-Amsterdam over aan de gevolmachtigde van de hertog van York, zonder dat er een schot was gevallen. De provincie werd omgedoopt in New York, en werd het alleenbezit van de broer van de koning. Die mocht er heersen, wetten uitvaardigen en rechtspreken. Vrijwel meteen gaf de hertog New Jersey aan zijn vrienden. Zelf bestuurde hij New York, en wel op een vriendelijke manier. De Hollandse patroons werd niets in de weg gelegd en Engelse en Schotse families kregen goederen toegewezen die in omvang overeen kwamen met de patroonschappen. Na de dood van koning Karel II van Engeland, volgde zijn broer Jacobus hem op en kwam New York regelrecht onder bestuur van de nieuwe koning.

Nederlandse namen in New York
Een aantal namen van buurten of straten lijken op het eerste gezicht Engels. Maar door de kolonisatie van het gebied door de West-Indische Compagnie zijn de volgende bekende namen van Nederlandse oorsprong:

Wijk of straatOorsprong
Wallstreetstraat langs de oorspronkelijke beschermingswal van Nieuw-Amsterdam
Brooklynin 1646 Nieuw-Breuckelen genoemd naar het Utrechtse Breukelen
HarlemHaarlem
FlushingVlissingen
Coney IslandConijne Eylandt (gebied met destijds veel konijnen)
Long Island't Lange Eylandt
Staten IslandStaaten Eylandt (vernoemd naar de Staten-Generaal)
Rhode Island't Roode Eylandt
© 2008 - 2010 Staal, gepubliceerd in Geschiedenis (Kunst en Cultuur) op 24-02-2008, laatst gewijzigd op 07-04-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Staal is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

Bronnen en/of referenties

  • http://www.henryhudson400.com

Reageer op het artikel "Het ontstaan van de VS: Hollandse nederzettingen"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.