Geschiedenis en Richteren

Religieuze geschiedenis Joden 16: de tijd van de Richteren

De Joden hadden geen koning, maar wanneer ze leiding nodig hadden richtten zij zich tot de 'rechters', die zowel strijders als profeten waren. De rechters waren de leiders van het volk die eenheid maakten, handelden met spirituele problemen en ook met fysieke dreiging. En zijn soms militaire leiders, maar hun echte macht ligt in hun Tora kennis en het toepassen van de Joodse wet. Bekende rechters waren: Debora, Simson en Samuël.


Het Boek Richteren wordt door de Talmoed 'het Boek van het Recht' genoemd

De reden dat het boek zo werd genoemd was omdat het uiteindelijk doel van iedere Jood is zijn vrije wil te gebruiken om uit te vinden wat goed en slecht is, waarbij de Tora als gids wordt gebruikt. En dit is wat er gebeurde in de tijd van de Richteren.

"In die dagen was er geen koning in Israël; ieder deed wat goed was in zijn ogen." (Richteren 21:25)

Het lijkt erop dat er in die tijd anarchie was. Maar dat was niet zo. De grote meerderheid van de Joden hielden zich aan de voorschriften van de Tora. De stammen functioneerden als een confederatie, waarbij er een sterke leiderschap was wanneer de natie werd aangevallen. Omdat de Joden niet helemaal loskwamen van de Kanaänieten, diende een kleine groep Joden afgoden. Steeds wanneer Joden God verlieten kwamen er onmiddellijk percussies:
"Wanneer zij de Here verlieten, en de Baäl en de Astartes dienden, ontbrandde de toorn des Heren tegen Israël: Hij gaf hen in de macht van plunderaars, die hen uitplunderden, en Hij gaf hen over in de macht van hun vijanden rondom hen, zodat zij niet meer tegen deze konden standhouden." (Richteren 2:13-14)

Dit is één van de belangrijkste en vaak herhaalde patronen in hoe de Joodse geschiedenis werkt. Wanneer de Joden hun verdrag met God niet nakomen, gebeuren er slechte dingen -vaak komt er een vijand en valt aan.

Het verbond met God beslaat niet alleen het gedrag van de mens tegenover God; het gaat ook om het gedrag van de mens tegenover de ander. Beiden zijn noodzakelijk.

Let op de waarschuwing

God zegt het steeds weer opnieuw -hou je aan de Tora en er zal je niets overkomen. Je zal in vrede leven in je land. Je zal welvaart hebben en je zal een licht voor de naties zijn. Kom je de Tora niet na dan zal je lijden en het zal onmogelijk zijn het te negeren.

Wanneer er slechte dingen met Joden gebeuren is het nooit toeval. Het is altijd een gevolg van Joodse handelingen. Er moet dus niet alleen met de dreiging van buitenaf gehandeld worden, maar de Joden moeten ook kijken naar de diepere oorzaak die bij hen zelf ligt. Deze oorzaak en gevolg relatie herhaalt zich elke keer in de geschiedenis.

Wie zijn de rechters?

De tijde van de Richteren speelt zich af tussen 1244 tot 879 voor de gewone jaartelling. De rechters waren de leiders van het volk die eenheid maakten, handelden met spirituele problemen en ook met fysieke dreiging. En zijn soms militaire leiders, maar hun echte macht ligt bij hun Tora kennis en het toepassen van de Joodse wet.

Het Boek Richteren is geschreven door de profeten Samuël, Gad en Nathan. Het begint met de eerste rechter Otniel ben Kenaz, en eindigt met de laatste rechter, de profeet Samuël. Gedurende deze periode waren er 17 verschillende rechters. Sommige rechters worden uitgebreid besproken zoals Debora, Ehud en Samuël. Anderen worden kort behandeld zoals Ibzan, Elon en Avdon. Elke generatie kreeg zijn leiderschap die het verdiende. Een paar zullen hieronder besproken worden: Debora, Simson en Samuël.

Debora

Debora was een vrouwelijk rechter. Ze stond erom bekend onder de palmboom te zitten waar iedereen bij haar advies kon halen en vanwaar zij de strijdbevelen gaf. Barak, Israëls top strijder in die tijd, weigerde zonder haar een oorlog te beginnen. Samen leidden zij de troepen tegen de Kanaänieten die 900 ijzeren strijdwagens had, terwijl Israël niets had. Het Boek Richteren beschrijft de strijd met de Kanaänieten geleid door Sisera. Barak twijfelt over de oorlog. Maar Debora is vastberaden. Een onverwachte storm leidt tot zware regenval waarbij de strijdwagens in de modder vast komen te zitten. De Kanaänieten raken in paniek en verliezen de oorlog. De profetie van Debora is uitgekomen.

Simson

Simson is de rechter met super kracht. Hij vecht tegen de Filistijnen. De Filistijnen zijn een zeevaarders volk die zich langs de oostelijke Middellandse Zeekust vestigden van zuid Israël tot en met Libanon. Ze hadden vijf stadsstaten die constant met de stammen van Israël in oorlog waren. Zij hadden ijzeren wapens en waren zo in het voordeel.

Simson was een Nazir (iemand die zijn haar lang liet groeien en geen wijn dronk). Zijn lange haar gaf hem super kracht. Om de Filistijnen te ondermijnen nam hij een Filistijnse vrouw tot vrouw. Zij werd gedood. Toen richtte hij zijn aandacht op Delila. Dat bleek een fout te zijn. Hij raakte erg gehecht aan haar. Na verschillende pogingen wist ze achter Simsons geheim te komen. De Filistijnen knipten zijn haar af, namen hem gevangen en maakten hem blind. Ze vergaten echter dat zijn haar weer begon te groeien. Op het moment dat ze Simson wilden executeren in de tempel van hun god Dagan leunde Simson tegen een pilaar aan, bad tot God en stortte de hele tempel in. Alle aanwezigen werden gedood.

Samuël

Samuël was één van de grootste profeten in de Joodse geschiedenis. Hij stond bekend om het zalven van de eerste twee koningen van Israël.

Tegen de tijd Samuël op het podium verscheen, hadden de Joden 400 jaar sterke centrale leiderschap gehad. Zij moesten op een erg hoog niveau van individuele verantwoordelijkheid leven anders zou God hen laten weten dat ze op het verkeerde pad waren via de Kanaänieten, de Filistijnen of de Midianieten. Dit was een erg moeilijke manier van leven. De Joden hadden een sterker leiderschap nodig.

Een delegatie van Joden vroeg aan Samuël om een koning te zalven zoals alle andere naties. Samuël wilde dit niet doen, maar God vertelde hem toch door te gaan en een koning te vinden voor het volk.

Zo kwam een eind aan het tijdperk van de Richteren. Er kwam een Joodse koning die Saul heette.

© 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Geschiedenis (Kunst en Cultuur) op 29-04-2008, laatst gewijzigd op 06-07-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen


Reageer op het artikel "Religieuze geschiedenis Joden 16: de tijd van de Richteren"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.