Geschiedenis en Liberaal

Religieuze geschiedenis Joden 53: de Reform (Liberale) Joden

Infoteur: Etsel

De Duitse Joden die de Reformbeweging stichten benadrukken hun loyaliteit ten opzichte van het 'vaderland' om geaccepteerd te worden door de Duitse maatschappij. De Verlichting geeft de Joden nieuwe rechten die zij daarvoor niet hebben. Dit blijkt aantrekkelijk te zijn voor Joden in West-Europa. Ze gaan zelfs in militaire dienst. Joden worden geaccepteerd zolang ze niet te Joods zijn. Zo zijn er religieuze Joden die afstand doen van kosjer eten en het houden van de Sjabbat.


Assimilatie

Nadat Joden afstand doen van hun religie assimileren ze. Ze trouwen met anders gelovigen en gaan zelfs over tot het christendom. In West-Europa assimileren relatief meer Joden dan in Oost-Europa. Dit komt omdat West-Europa liberaler en opener is. Beroemde Joden bekeren zich tot het christendom: Benjamin Disraeli, Karl Marx (die later atheïst wordt en Joden beschuldigt van de problemen in de wereld) en Heinrich Heine.

Duitse Reform Jodendom

De Duitse Joden die de Reform beweging starten in het begin van de 19de eeuw willen aan de ene kant binding houden met het Jodendom, terwijl ze aan de andere kant voordeel willen halen uit de nieuw verworven rechten die Joden in West-Europa hebben gekregen. De traditionele Joodse leefstijl (kasjroet, sjabbat, etc) worden als belemmeringen beschouwd. Zij laten dit varen, evenals als het idee dat God op de berg Sinaï de Tora aan de Joden heeft geschonken. Dit is nog nooit eerder gebeurd door Joden in de 3000 jaar lange geschiedenis. Altijd hebben Joden de Tora als Goddelijke oorsprong ervaren. Mozes Mendelssohn (1729-1786) is de eerste die kritisch is. Hij wil evenals vele verlichte denkers uit die tijd een rationele benadering van religie. Als de wet van God irrationeel lijkt dan moet de mens de reden volgen.

De eerste Reformdienst wordt geleid door Israël Jacobson in Seesen (Duitsland) in 1810. En de eerste Reform synagoge wordt in 1818 in Hamburg geopend. De dienst kent een koor, toga's en een orgel Het wordt geleid in het Duits met Duitse liederen en Duitse gebeden. Het lijkt erg op de Duitse Protestantse dienst. De synagogen worden tempels genoemd. De Reform leider Samuel Holdheim (1806-1860) is tegen het noemen van Zion en Israël. Ook is hij tegen besnijdenis, het dragen van een kippa (keppeltje), gebedssjalen en het blazen van de sjofar. Vooral de afschaffing van de besnijdenis wordt gezien als een grote breuk.

De orthodoxie

De leden van de Reform Beweging noemen degenen die zich aan het traditionele Jodendom houden: orthodoxen. Ze doen hun best om de orthodoxen hun agenda op te leggen: geen mikve (ritueel bad), geen kosjere slagerij, geen onderwijs in Tora, etc. Waarom? Ze zijn bang dat dit de assimilatie tegen gaat.

Er is wel verzet van de orthodoxie. Een beroemde rabbijn die verzet pleegt is Samson Raphael Hirsch (1808-1888). In 1851 komt hij als rabbijn in Frankfurt en zet zijn eigen orthodoxe instituut op: Kahal Adas Yeshurin. Zijn doel is te tonen dat het mogelijk is modern te zijn binnen de context van het traditionele Jodendom. Het Jodendom is nooit tegen beschaving en vooruitgang geweest. Het is geen kwestie van of de Tora of de wereld. Het is een kwestie van prioriteiten. De eerste prioriteit is de Tora omdat dit het woord van God is.

Desondanks groeit de Reform Beweging; niet alleen in Duitsland maar ook in de omliggende landen. In Engeland nemen de Reform Joden de Karaïtische positie aan: ze accepteren de Tora maar niet de Talmoed.

Meer is te lezen in mijn special Religieuze Joodse geschiedenis (IV): Zwarte Dood - Endlösung.
© 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Geschiedenis (Kunst en Cultuur) op 16-10-2008, laatst gewijzigd op 11-11-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen


Reageer op het artikel "Religieuze geschiedenis Joden 53: de Reform (Liberale) Joden"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.