Modern Israël 39: Britse weerstand – De Peel Commissie

Op 11 november 1936 arriveerde de Peel Commissie in Palestina die onderzoek moest doen naar de oorzaak van de rellen van 1936 en die aanbevelingen moest doen voor de toekomst. Hoewel de Zionisten liever een andere commissie zagen verleenden ze medewerking aan het onderzoek. Het Arabisch Hoger Comité weigerde aanvankelijk medewerking. De Commissie hield dertig openbare en veertig privé hoorzittingen. Weizmann wees op de Joodse band met Palestina en de Balfour verklaring.

Het Zionistisch betoog

Naast Chaim Weizmann gaf ook David Ben Goerion zijn visie voor de Peel Commissie. Volgens hem wilden de Zionisten Palestina niet omvormen tot een Joodse staat of de Arabische gemeenschap domineren. Maar er moesten wel onbeperkt Joden toegelaten worden tot Palestina en Joden moesten land kunnen kopen. De Zionisten legden de nadruk op economische ontwikkeling om Arabische en Joodse belangen te verzoenen.

Arabische vrees en haat

Opnieuw onderschatten de Zionisten de vrees en haat van de Arabieren. Zij zagen het Britse Mandaat en de Joodse economische ontwikkeling als gevaarlijk voor de Arabieren. De Arabieren wilden een onafhankelijk Palestina. De Moefti verscheen op 13 januari 1937 voor de Peel Commissie en betoogde over de Arabische onafhankelijkheidsbeweging en de beloften van de Britten. Hij beweerde ook dat Palestina de 400.000 Joden niet kon opnemen.

Deling van Palestina

Op 8 januari 1937 tijdens de getuigenis van Chaim Weizmann kwam voor het eerst de deling van Palestina ter sprake. Professor Coupland van de Peel Commissie zei:

”If there were no other way out to peace, might it not be a final and peaceful settlement to terminate the Mandate by agreement and split Palestine into two halves, the plain being Independent Jewish State...and the rest of Palestine plus Trans-Jordania, being an Independent Arab State....“

Weizmann vroeg tijd om het plan in overweging te nemen. Maar buiten de onderhandelingskamer gaf hij meteen te kennen dat dit een succes was en dat er voor het eerst zicht was op een onafhankelijke Joodse staat.

In februari spraken Weizmann en Coupland privé in moshav Nahalal. Na de ontmoeting zei Weizmann tegen de wachtende boeren: “Kameraden, we hebben de basis gelegd voor de Joodse staat.”

Het Peel Rapport – Plan voor de verdeling van Palestina 1937

In juli 1937 kwam het Peel Rapport uit. De Joodse landaankopen werden aan banden gelegd en de Joodse immigratie voor de komende 5 jaar tot 12.000 Joden per jaar beperkt. Daarnaast werd besloten Palestina in twee delen te verdelen. Dit bood niet alles maar wel vrijheid en veiligheid. Er zouden drie regio's komen:

1. Joods gebied: Kustvlakte en Galilea
2. Arabisch gebied: rest van Palestina en Trans-Jordanië
3. Britse enclave: Jeruzalem- Bethlehem, een corridor naar zee en bases bij het Meer van Galilea en de Golf van Akaba.

Bij deze verdeling zou een Arabische minderheid binnen Joods gebied vallen. Niet iedereen was enthousiast. De Arabieren waren aanvankelijk gunstig gestemd hoewel ze het later verwierpen. De Joden wilden er verder over praten (de Revisionisten waren overigens tegen het plan). Weizmann zag de tekortkomingen maar het was beter dan om als Joodse minderheid in een Arabische staat te wonen. Het gebied dat de Joden kregen toegewezen was volgens Weizmann groot genoeg om gedurende 20 jaar jaarlijks 100.000 Joden in op te nemen. David Ben Goerion zei echter dat de voorgestelde Joodse staat niet het Zionistische doel is omdat het niet het Joodse probleem kan oplossen. Door de economische en militaire positie te verbeteren kunnen de grenzen gewijzigd worden.

Meer informatie Modern Israël V: Confrontatie Joden-Arabieren 1929/1936-'39.

Lees verder

• Modern Israël 38: Britse weerstand – Arabische opstand 1936
• Modern Israël 37: Confrontatie – Vijfde Alija/groei Zionisme
• Modern Israël 36: Confrontatie – Revisionistisch Zionisme
• Modern Israël 35: Confrontatie – Polarisatie Joden-Arabieren
• Modern Israël 34: Confrontatie – Na de rellen van 1929