William Shakespeare

William Shakespeare is wellicht één van de ongetwijfeld grootste schrijver dichters uit de zestiende eeuw en tevens de ongekroonde Engelse koning van het geschreven woord. Hij werd geboren op 23/04/1564 in Stratford-upon-Avon en blies zijn laatste adem uit op 23/04/1616, we kijken even dichter naar deze meester,

Hij was een verwoedt schrijver, onder zijn oeuvre bevinden zich 12 tragedies, 10 komedies, 5 tragikomedies, 7 historische drama’s over de Engelse Koningen, sonnetten (144) en gedichten,…

Hij werd geboren als de oudste zoon van een welgesteld winkelierkoppel, waarna er nog 7 kinderen na hem geboren werden waarvan er 3 jong gestorven zijn.

Hij huwde in 1582 op 18jarige leeftijd met Anna Hattaway, naar aanleiding van wat wij in deze tijd als een moetje beschouwen. Met haar wordt hij de trotse vader van Sussanah, Judith en zijn zoon Hamnet (die sterft op elfjarige leeftijd).
In 1568 was Williams vader een korte periode de burgemeester van Stratford-upon-Avon. Tijdens die periode nodigde zijn vader beroepstoneelspelers uit in Guild Hall, om de mensen van entertainement te voorzien. De geruchten gaan de kleine William daar zijn grote liefde voor woord en toneel heeft opgedaan.

Wanneer Hij met regelmaat van de klok opduikt in de Londense theaters, wordt hij eerst acteur, dan schrijver en uiteindelijk mede-eigenaar van het toneelgezelschap ‘The Lord Chamberlain’s Men’. Dit gezelschap werd later overgenomen door Jacobus I van Engeland wanneer Koninging Elisabeth sterft in 1603.

Die tijd maakt van Shakespeare een meer dan gemiddeld man.

Zeven jaar na zijn dood, in 1623, worden alle werken van Shakespeare op twee uitzonderingen na uitgegeven in een First Folio uitgave. Deze werden veelal als basis gebruikt voor opvoeringen.

Shakespear Weetjes

• Shakespeare speelde zelf mee in zijn eigen toneelopvoeringen, maar nam bijna nooit de hoofdrol voor zijn rekening. Meer kroop hij in de huid van een minder belangrijk personage.
• Leuk om weten is dat hij in Hamlet, de rol van het spook op zich neemt.
• Shakespaere werken zijn meestal gebaseerd op oude mondeling overgeleverde verhalen uit die tijd. Een schoolvoorbeeld daarvan is het wereldberoemde ‘Romio&Julia’, dat hij bewerkte tot het verhaal dat we vandaag nog steeds kennen als één van de meest aangrijpende liefdestragedies. Toch was dat verhaal (zij het in andere vorm) al ruim de leeftijd van honderd jaar voorbij voor de Engelse meester zich er aan zette.
• Wanneer Shakespeare begon buiten te komen met zijn eigen werken, waren er veel broodschrijvers uit die tijd die hem haatten omdat hij evenveel kon schrijven als toneelspelen. De broodschrijvers uit die tijd hadden allemaal hogere opleidingen gevolgd, wat bij william niet het geval was. Omdat William zelf toneelspeelde wist hij als geen andere hoe het publiek in de ban te houden, iets waar de hoog opgeleide broodschrijvers een probleem mee hadden. Die vervielen geregeld in saaiheid. Bij de stukken van Shakespeare werd er gelachen, wat de anderen hem door een vreemdsoortige jaloezie kwalijk namen (lees ik hier een klassiek geval van broodnijd)(smile).
• Hij haalde ook veel inspiratie uit de klassieke geschiedenis,
• Soms herwerkte hij zelfs oude bestaande opvoeringen en toneelstukken,
• De Trilogie ‘ten oorlog’ van Tom Lanoye (België) is geïnspireerd door de Koningsdrama’s van Schakespeare.

Shakespeare in de lage landen.

De eerste Nederlandse Shakespeare vertalingen vonden hun weg eindelijk naar deze streken in 1886, het betrof een vertaling van L.Burgersdijk bij uitgeverij Brill.

Hierna een (onvolledig) chronologisch overzicht van zijn oeuvre

1. Hij schreef 144 sonnetten, ‘een klein greep

• Venus and Adonis
• The Rape of Lucrece
• The Sonnets
• A Lover's Complaint
• The Passionate Pilgrim
• The Phoenix and the Turtle

2. Hij schreef ook lange gedichten (een greep)

• A Lover's Complaint,
• The Passionate Pilgrim,
• The Phoenix and the Turtle,
• The Rape of Lucrece
• Venus and Adonis

3. Tragedies (een greep)

• Romeo and Juliet (1591/1594)
• Titus Andronicus (1592/1593)
• Hamlet, Prince of Denmark (1594/1600)
• Julius Caesar (1599)
• Othello, The Moor of Venice (1604)
• King Lear (1605)
• Macbeth (1606)
• The Life of Timon of Athens (1607)
• Antony and Cleopatra (1607)
• Coriolanus (1608)
• Pericles, Prince of Tyre (1608)
• The Winter's Tale (1610)
• The Tempest (1611)

4. Komedies (een greep)

• Love's Labour's Lost (1590)
• The Comedy of Errors (1591)
• The Two Gentlemen of Verona (1591)
• The Merchant of Venice (1594/1596)
• A Midsummer Night's Dream (1594)
• De getemde feeks (1594)
• All's Well That Ends Well (1598)
• As You Like It (1598)
• The Merry Wives of Windsor (1599)
• Twelfth Night, or What You Will (1599)
• Much Ado About Nothing (1600)
• Measure for Measure (1604)
• The Tragedy of Cymbeline (1610)

5. Historische stukken (een greep)

• The first Part of King Henry the Sixth (1592)
• The Second Part of King Henry the Sixth (1593)
• The Tragedy of Richard the Third, With the Landing of Earl Richmond and the Battle at Bosworth Field (1593)
• The Third Part of King Henry the Sixth (1595)
• The Life and Death of King John (1596)
• The Tragedy of King Richard the Second (1597)
• The First Part of King Henry the Fourth (1597)
• The Second Part of King Henry the Fourth (1597)
• The Life of Henry the Fifth (1599)
• The History of Troilus and Cressida (1602)
• The Life of King Henry the Eighth (1613)

Shakespeare Op het witte doek

• In de 19de eeuw was Shakespeare een gewild auteur om te verfilmen, velen van zijn werken werden ook verfilmd, en meer dan een paar zelfs verschillende keren.
• Veel grote namen van het witte doek hebben hoofdrollen gespeeld in de Shakespeare verfilmingen, een greep;Laurence Olivier, Orson Welles, Mel Gibson, Claire Danes, Ian McKellen, Leonardo diCaprio,…

Een lijstje met een greep verfilmingen:

• Othello (1952),
• Julius Caesar (1953),
• Hamlet (1964), regie
• The Taming of the Shrew (1967),
• King Lear (1970),
• Macbeth (1972),
• Henry V (1989),
• Much Ado About Nothing (1993),
• Othello (1995),
• Romeo + Juliet (1996),
• Shakespeare in Love' (1998),
• A Midsummer Night's Dream (1999),
• Love's Labour's Lost (2000),

Net zoals dat in de film het geval was werden ook veel componisten gestimuleerd en geïnspireerd door de werken van William Shakespeare.

Ook hier greep

• Samuel Barber – Anthony and Cleopatra – Opera en Two scenes from the opera ‘Anthony and Cleopatra’
• Vincent d’Indy – Antoine et Cléopatre, poème symphonique
• Mario Castelnuovo-All’s Well That Ends Well -Tedesco - Opera
• As You Like It- William Walton – Filmmuziek
• As You Like It- Engelbert Humperdinck- Toneelmuziek
• Lennox Berkeley – The Winter’s Tale Toneelmuziek & Suite op.54
• Saverio Mercadante – Hamlet- Opera
• Frank Bridge – Hamlet- There’s a Willow Grows aslant a Brook
• Ralph Vaughan Williams - Henry IV – Incidental music
• Saverio Mercadante –Henry V -Opera, La gioventu di Enrico V
• Robert Schumann – Julius Caesar -Ouverture op. 128
• Rudolf Tobias – Julius Caesar -Ouverture
• Mario Castelnuovo-Love’s Labor Lost -Tedesco – Four dances from Love’s Labor Lost, op.167
• Heinrich Schulz-Beuthen – Sinfonie #6 ‘König Lear’
• Paul LeFlem – La folie de Lady Macbeth, ballet & radiomuziek
• Nikolaj Tsjerepnin - Scène dans la caverne des sorcières de Macbeth, op.12
• Boris Blacher – Der Mohr von Venedig, The Merchant of Venice - Ballet in 8 Szenen, op.50
• Antonio Salieri – FThe Merry Wives of Windsor -alstaff, Opera
• Ernst Kreňek – A Midsummer Night’s Dream -Incidental music op.46
• Charles Villiers Stanford - Much Ado about nothing, op.76a (The marriage of a Hero), opera
• Hector Berlioz – Much Ado About Nothing Béatrice et Bénédict, Opera comique
• Samuel Coleridge-Taylor – Othello Suite op.79
• Benjamin Britten - The Rape of Lucretia, opera
• Ralph Vaughan Williams -Richard II – Incidental music
• William Walton –Richard III -Film Music
• Leonard Bernstein – Romeo and Juliet - West Side Story, Musical & Symphonic Dances from …
• Ernano Wolf-Ferrari, – The Taming of the Shrew - Sly, ovvero La legenda del dormiente risvegliato, Opera
• Johan Wagenaar, Twelfth Night- Ouverture Driekoningenavond
• Mario Castelnuovo-Tedesco - The tragedy of Coriolanus, op. 135, Ouverture
• Frank Martin – The Tempest - Opera & Suite uit de Opera ‘Der Sturm’
• Bohuslav Foerster – Shakespeare Suite

Gevleugelde Quotes en citaten

Nog steeds worden er citaten uit zijn teksten in de taal gebruikt: Ik denk dat ik met een gerust hart mag zeggen dat hij tot een van de voorvaderen van de gevleugelde Quotes mag gerekend worden,

Een greep:

• Smart voelt zich het best in het gezelschap van smart.
• Het betere deel van dapperheid noemt voorzichtigheid.
• De waarheid doet de duivel blozen.
• Er is goed noch kwaad, dat niet door denken wordt tot stand gebracht.
• Voor wat hij nodig heeft, citeert zelfs een duivel de Heilege Schrift.
• Wie tevreden is, blijkt goed betaald.
• Hoe bitter is het in het geluk te kijken door de ogen van een ander.
• De vloek van de koningen: zij moeten zich omringen met slaven.
• Een toneelspel is een schaduw, het is pas als er verbeelding bij komt, dat schaduw zijn vorm krijgt.

Literatuur

• William Shakespeare, Sonnetten: ISBN 90 6100 444 6
• Tempest William Shakespeare – Paperback- Penguin Books Ltd - 2007
• Romeo And Juliet - William Shakespeare - Paperback - Penguin Books Ltd – 2007
• De mooiste van Shakespeare, door Koen Stassijns,
• Ivo van Strijtem- uitgLanoo- 978-90-774-4181-7
• …

Links:

• Shakespaere Citatennet
[L]
© 2006 - 2008 Salu, gepubliceerd in Mensen (Kunst en Cultuur) op 15-11-2006. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Salu is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• The Reduced Shakespeare Company: Op uw plaatsen....klaar....start !!! William Shakespeare in sneltreinvaart. 37 stukken van de bard gespeeld in....97 minuten tijd.
• Shakespeare in Love - Recensie: "Shakespeare In Love is een exploratie van de menselijke creativiteit," zegt scenarist Marc Norman. De artisticiteit van de bard komt in het verhaal immers uitvoerig aan de or…
• Hamlet, toneelstuk van Shakespeare: Dit is een werkstuk dat ik heb gemaakt over Hamlet, een toneelstuk van Shakespeare. Het is een bekend stuk, en is meerdere malen verfilmd. We hebben dit werkstuk moeten ma…
• Dichtvormen: het sonnet: Het sonnet, ofwel klankdicht, is waarschijnlijk de meest populaire dichtvorm aller tijden. Ontstaan in de renaissance vond het in Shakespeare een groot kampioen. Bij ons schreven bij…
• Sir Laurence Olivier: Alom gerespecteerd Engelse acteur en, regisseur. Hij haalde talloze prijzen binnen en toch is hij niet bij iedereen bekend. Van Shakespeare’s Othello, tot Hitchcock’s Rebecca tot de Naz…