Oorlog en 1973

Israëlisch-Arabische oorlogen (5): Jom Kippoeroorlog 1973

Infoteur: Etsel

In september 1973 merkte de Israëlische militaire inlichtingendienst Aman op dat Egypte en Syrië bezig waren met een troepenopbouw. Dit werd gezien als een routine oefening die vaker plaatsvond. Daarnaast geloofde Aman niet dat Egypte een oorlog zou beginnen zonder een luchtoverwicht en dat Syrië niet alleen een oorlog zou beginnen. Aman had het echter mis. Op 6 oktober 1973 om twee uur 's middags vielen Egypte en Syrië tegelijk aan. Met moeite wist Israël de oorlog te winnen.


Jom Kippoer

Het leek een slimme zet te zijn van Egypte en Syrië om op de heiligste dag van het Joodse jaar aan te vallen. Maar dit was het niet. Alle mensen zaten nu thuis of in de synagoge en waren dus makkelijk oproepbaar. Zo kreeg het Israëlische leger vele uren winst om tijdig manschappen te mobiliseren die voor onschatbare waarde bleken in een later stadium van de strijd.

Strijd tegen Syrië om de Golan Hoogvlakten

De strijd in het noorden om de Golan Hoogvlakten begon op 6 oktober met Syrische luchtaanvallen en zware artillerie bombardementen van de Israëlische front linie en hoofdkwartieren. Drie Syrische infanterie divisies passeerden de wapenstilstandslijn en honderden Syrische tanks voerden een aanval uit op Israëlische posities. Achter de drie divisies stonden twee gepantserde divisies klaar. De strijd begon met 180 Israëlische tanks tegen 1400 Syrische tanks. Syrische helikopters brachten infanterie troepen die de Israëlische posities overrompelden. Het grote gevecht vond plaats in het gebied van Nafah.
  • Op zondag 7 oktober werd de hele dag gevochten met zware verliezen aan beide zijden.
  • Op maandag 8 oktober kwam de Israëlische tegenaanval in de zuidelijke sector. Een zware strijd werd gevoerd langs de route tussen El Al en Rafid.
  • Op woensdag 10 oktober om 10 uur hadden de Israëliërs de Syriërs terug gedreven naar de bestandslijn. In de noordelijke sector waren 300 Syrische tanks vernietigd of verlaten. Ook in de centrale sector werden de Syriërs teruggedreven.
  • Op donderdag 11 oktober plaatsten de Israëliërs een tegenaanval in Syrië in het Jubata gebied en langs de zwaar versterkte weg naar Damascus.
  • Op 12 oktober werd Mazraat Beit Jann bereikt en in het zuiden Knaker. Op dit punt kwamen Iraakse versterkingen die door Israël werden verdreven. Tachtig tanks werden vernietigd. De Israëliërs bereikten Kafr Shams.
  • Op zaterdag 13 oktober mengden de Jordaniërs zich in de strijd maar konden niet veel uitrichten.
  • Op 21 en 22 oktober heroverde Israël de Berg Hermon.
  • En op 22 oktober had Israël alle Syrische posities in bezit.

In alle stadia van de strijd had de Israëlische luchtmacht steun gegeven aan de grondtroepen en later heeft de luchtmacht strategische doelen in Syrië gebombardeerd. De Syrische luchtmacht werd uitgeschakeld, evenals de luchtdoelraketten zodat de Israëlische luchtmacht vrij spel had om Syrische steden aan te vallen. Op het eind had Israël heel de Golan weer in bezit plus de Berg Hermon en Tel Shams zodat Damascus binnen Israëlisch artillerie bereik kwam te liggen.

In de strijd om de Golan Hoogvlakten verloor Syrië 1100 tanks, een groot aantal van het laatste model T-62 Russische tanks. Ongeveer 370 Syriërs en 65 Israëliërs werden krijgsgevangen gemaakt.

Strijd tegen Egypte om de Sinaï

Tegelijk met de Syrische aanval staken op 6 oktober vijf Egyptische infanterie divisies over de Suezkanaal. Zo stonden 70.000 troepen tegenover minder dan 500 Israëlische troepen die de Bar Lev Linie verdedigden. De Egyptenaren zetten drie bruggenhoofden over het kanaal (noorden, centraal en zuiden). De Bar Lev Linie was binnen drie dagen overmeesterd door de Egyptenaren.
  • Op 14 oktober vond een grote tankveldslag plaats. In de centrale sector verloren de Egyptenaren 110 tanks. In het noorden en het zuiden verloren de Egyptenaren 200 tanks.
  • In de nacht van 15 en 16 oktober gingen paratroopers o.l.v. Ariël Sharon de Suezkanaal over. De volgende dag werden ze vergezeld door elementen van de gepantserde brigade. De Egyptische troepen waren verrast. De zwaarste strijd werd geleverd bij de zogenaamde 'Chinese Farm'.
  • Op 16 en 17 oktober maakte de noordelijke Israëlische divisie de weg vrij naar het Suezkanaal.
  • Op 17 en 18 oktober stak de noordelijke Israëlische divisie het kanaal over. Ondertussen vonden grote luchtgevechten plaats waarbij de Israëliërs de overhand kregen.
  • Op 19 oktober waren drie Israëlische divisies op de westoever van de Suezkanaal: Sharons mannen, de noordelijke divisie en de zuidelijke divisie.
  • Op 21 oktober riep de VN-veiligheidsraad op tot een staakt en vuren.
  • Op 22 oktober ging het staakt-het-vuren in werking waarbij het hele Derde Egyptische leger was omsingeld.
  • Op 24 oktober werd er niet meer gevochten. De Egyptische lagen 10 kilometer op de oostoever van het Suezkanaal. Israëlische troepen hadden 1600 vierkante kilometer in Egypte in bezit.

In de strijd om de Sinaï had Egypte meer dan 1000 tanks verloren en waren 8000 Egyptenaren gevangen genomen. Aan Israëlische kant waren 240 soldaten gevangen genomen.

De totale verliezen aan mensenlevens was:
  • Syrië 3.500 soldaten
  • Egypte 15.000 soldaten
  • Israël 2.700 soldaten

Meer over de bestandslijnen in mijn artikel Kaarten van Israël rond de Jom Kippoeroorlog 1973.

Politieke gevolgen van de Jom Kippoeroorlog

Vanuit militair oogpunt bezien had Israël een grote overwinning behaald. Maar psychologische gezien had vooral Egypte succes bereikt. Dat laatste was belangrijk voor het sluiten van vrede tussen Egypte en Israël in 1979. Een tweede gevolg van de oorlog was dat Israël erg afhankelijk was van de VS op militair en economische gebied. Een derde gevolg was dat de meeste Derde Wereld landen de relaties met Israël verbraken. Een vierde gevolg was dat het tijdperk van de Arbeiderspartij er op zat. In 1977 kwam de rechtse Likoed aan de macht. Een vijfde gevolg was de opkomst van protestbewegingen in Israël als gevolg van het verlies aan zelfvertrouwen.

Meer informatie kunt u vinden in de special Oorlogen tussen Israël en de Arabieren.
© 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Oorlog (Kunst en Cultuur) op 11-07-2008, laatst gewijzigd op 29-07-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Gerelateerde links

Yom Kippur war part 2, Yom Kippur war part 4, Yom Kippur war part 1 en Yom Kippur war part 3.

Verwante artikelen


Reageer op het artikel "Israëlisch-Arabische oorlogen (5): Jom Kippoeroorlog 1973"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.