De Frans-Indiaanse oorlog (1754-1763)

The Frans-Indiaanse oorlog was de laatste van vier oorlogen tussen Britten en Fransen, op Amerikaans grondgebied. Ze betroffen de dominantie over de Nieuwe Wereld en werden uitgevochten door een kleine Europese troepenmacht en hun geallieerden, de kolonisten en de Indianen.

Deze Frans-Indiaanse oorlog verschilde van de drie vorige doordat de Britten bewust een totale oorlog voerden voor hun keizerrijk en de controle over Noord-Amerika, West Indië en India. De uiteindelijke Britse overwinning betekende het einde van het Franse keizerrijk in Noord-Amerika.

Franse periode

De Fransen leefden in het nieuwe continent in vrede met de lokale Indianenstammen en dreven op uitgebreide schaal handel met hen. Zij waren praktisch niet militair aanwezig en zochten ook geen gewelddadige gebiedsuitbreiding. Ze sloten bondgenootschappen af met de Huron, de Algonquin en de Montagnais en beloofde hen steun tegen hun erfvijanden, de machtige Iroquois.

De oorlog begon nadat de evenwichtsoefening tussen Fransen, Britten en Indianen verbroken werd. De Irokese Confederatie, geduchte krijgers, hield de Franse en Britse kolonies in evenwicht door ze telkens tegen mekaar uit te spelen. Zo hadden de Iroquois ook telkens de strategisch belangrijke Ohio Vallei voor zich kunnen behouden.

Britse druk

In 1748 knoopten Britse handelaars echter solide relaties aan met de stammen, die voordien enkel met de Fransen handel dreven. Ook had de Ohio Company, een vastgoed handelsfonds gebaseerd in Virginia, een kolonie gesticht aan de vork van de Ohio rivier (later Pittsburgh, Pennsylvania). Dit overtuigde de Franse gouverneurs van Canada ervan dat zij deze Ohio Vallei ook militair dienden te bezetten. In 1753 begonnen de Fransen een keten van forten te bouwen van Lake Erie tot in Ohio, waar ze in 1754 Fort Duquesne bouwden.

Franse successen

Dit was dan weer niet naar de zin van de Britse gouverneur Robert Dinwiddie van de Britse kolonie Virginia, dat volgens het Charter van de Britse koning gewoon doorliep tot aan de Stille oceaan. In 1753 waarschuwde hij de Fransen tegen elke indringing in Brits territorium, en een jaar later stuurde hij troepen onder het bevel van George Washington om ze te verjagen. De Fransen gaven Washington ferm op zijn donder in de Slag van Fort Nécessité (4 Juli 1754) en de Frans - Indiaanse oorlog was een feit !

In 1755 werd de Britse generaal Edward Braddock naar Amerika gestuurd om Fort Duquesne te veroveren. In juli echter versloegen Franse en Indiaanse krijgers de Britse militairen en hun koloniale troepen. De Britten behaalden nadien nog wel een kleine overwinning in Nova Scotia en weerstonden een aanval van de Fransen in de Slag van Lake George, maar dat waren dan ook hun laatste successen. Ondertussen trachtten de Britten een centraal militair commando te vestigen over het hele Amerikaanse continent en ze probeerden tevens de kolonisten ertoe te bewegen te betalen voor de campagnes tegen Canada. Deze maatregelen konden natuurlijk enkel de Amerikanen van hen vervreemden.

Britse successen

De opstapeling van nederlagen eindigde toen de Brit William Pitt wat meer macht kreeg. Pitt maakte van Amerika een erezaak, begon een serie van goed gecoördineerde campagnes en stelde deskundige bevelhebbers aan in plaats van de klassieke ‟politiek geërfde" edelen. Belangrijker nog, hij behandelde de Amerikanen voor het eerst als geallieerden in plaats van ondergeschikten. Het resultaat was een echte ommekeer.

In 1758 namen Anglo-Amerikaanse strijdkrachten het Fort van Louisbourg in, de sleutel tot de St-Laurent rivier, ze verwoestten Fort Frontenac op Lake Ontario, waardoor ze meteen ook de aanvoerlijnen van de Ohio forten afsneden, en namen Fort Duquesne in. Een leger onder Generaal James Wolfe versloeg het Franse leger bij Quebec in 1759 en een jaar later voltooide Generaal Jeffrey Amherst de verovering met de overgave van de laatste troepen van Canada in Montreal.

Het Verdrag van Parijs (1763) beëindigde de Franse controle in Canada en Frankrijk stond tevens al zijn territoria ten oosten van de Mississippi af aan de Britten. Een jaar eerder had Frankrijk echter bij geheim verdrag deze gebieden afgestaan aan Spanje, zodat dit niet enkel de betwiste gebieden moest ophoesten, maar bovendien ‟ter compensatie" ook nog Florida moest afstaan aan de Britten...

De gevolgen

De gevolgen van al deze politieke en militaire kinderspelletjes waren echter niet te overzien.

Voor Groot-Brittannië : Om de militaire overwinning te bekomen had de Britse regering de nationale schuld zowat verdubbeld en verkreeg het tevens méér land dan het eigenlijk kon controleren. De Britse politiekers trachtten uiteraard de administratie van het keizerrijk naar hun hand (zonder bodem...) te zetten en legden allerlei nieuwe belastingen op aan de kolonisten, die ze daardoor volledig vervreemden. Dit legde meteen het grondwerk voor de Amerikaanse revolutie.

Voor Frankrijk : Het Franse Koningshuis was vernederd en zinde op wraak. Deze kwam er door een (zeer dure...) politiek van sterke steun aan de Amerikaanse rebellen, wat in eigen land leidde tot een fiscale crisis, die in 1789 uitmondde in de Franse Revolutie. © 2008 - 2010 Slusterbubbel, gepubliceerd in Oorlog (Kunst en Cultuur) op 26-09-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Slusterbubbel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Het ontstaan van de VS: De Engelse heerschappij: De Engelse macht in Noord-Amerika nam voortdurend toe, omdat emigranten uit vele delen van Europa zich in de Britse koloniën vestigden. Er emigreerden echter…
• Winterspelen 2010: Curling - alle uitslagen: Tijdens de Olympische Winterspelen 2010 zullen 10 mannen en 10 vrouwen teams strijden om het goud. Bij de mannen doen mee: Canada, Groot-Brittannië, Duitsland, Ve…
• Het ontstaan van de VS: De Franse invloed: De Fransen die aan de Atlantische kust van het huidige Canada kwamen, waren vissers die in het begin ven de 16e eeuw naar de wateren voor de kust van het eiland New…
• Kinderfeestje – indianen: De strijdbijl is opgegraven, en iedereen weet natuurlijk wat dit betekend: oorlog met de roodhuiden!! Het opperhoofd komt de kinderen die op het feestje zijn vragen of ze hem mee wi…
• Canada : Acadia: Acadia (in het Frans Acadie), is de originele naam van gedeelten van Canada die we nu kennen als Nova Scotia, New Brunswick, Prince Edward Island en delen van Québec en New England.