Israëls luchtmacht (3): Zesdaagse Oorlog - Mirages

Vanaf 1962-1963 toen Israël in het bezit kwam van Franse Dassault Mirage IIIC gevechtsvliegtuigen begon de luchtmacht echt een factor van betekenis te vormen. Tevens wist de Mossad in handen te komen van een MiG 21. De kennis van dit vliegtuig werd door de luchtmacht (IAF) gebruikt en leidde tot de spectaculaire overwinning tijdens de Zesdaagse Oorlog in 1967 met inzet van de Franse Mirages. Na de oorlog kwam Israël in het bezit van de Phantom (foto) en Skyhawk

De Zesdaagse Oorlog 1967

Op 7 april 1967, vóór het begin van de Zesdaagse Oorlog in juni, vond er een gevecht plaats boven het Meer van Galilea tussen Israëlische Mirage gevechtsvliegtuigen en Syrische MiGs. Hierbij werden zes MiGs uit de lucht geschoten. De weken die hier op volgden waren spannend. Egypte verzocht de VN-vredestroepen uit de Sinaï-woestijn te vertrekken. Er kwamen honderdduizenden Egyptische soldaten voor in de plaats. Syrië bereidde zich voor op een totale oorlog en het Jordaanse leger kwam onder Egyptische controle. Er werd dreigende oorlogstaal vanuit de Arabische landen gesproken. In Tel Aviv werden loopgraven gegraven, schuilkelders in gereedheid gebracht en reservisten gemobiliseerd. Israël zou echter als eerste gaan aanvallen.

Op de morgen van 5 juni 1967 toen de Egyptische piloten terugkeerden naar hun vliegvelden na hun patrouilles en ze begonnen te ontbijten, kwamen de Israëlische vliegtuigen en vernietigden alle Egyptische toestellen. De operatie duurde minder dan 3 uur. Er werden speciale bommen gebruikt (pa'pa'ms) om de vliegvelden te vernietigen. De MiGs, Sukhois, Tupelovs en Illyushins konden nooit opstijgen. Ook werden doelen getroffen in Syrië, Jordanië en Irak. Israël was heerser van het luchtruim in het Midden-Oosten geworden. Er werden 391 vliegtuigen op de grond, 60 toestellen in de lucht en 60 vliegvelden vernietigd. Toen de Arabische luchtmachten waren vernietigd hielpen de gevechtstoestellen de grondtroepen door tanks, voertuigen en formaties aan te vallen. Zelfs Fouga Magisters, die als trainingsvliegtuigen dienden, werden in de strijd gezet. Ze bleken uitstekend tanks te kunnen aanvallen. Super-Mysteres zetten napalm in tegen Jordaanse posities in de Oude Stad van Jeruzalem. Mirage IIIC vielen Egyptische konvooien aan bij het Suez-kanaal. De luchtmacht won de oorlog voor Israël. De Sinaï-woestijn, West Bank, Gaza, Oost-Jeruzalem en de Golan Hoogvlakten werden in bezit genomen.

Na de Zesdaagse Oorlog een Franse boycot

Er kwam geen vrede na de Zesdaagse Oorlog. Israël kreeg zelfs met een Franse boycot te maken omdat het een aanval had uitgevoerd i.p.v. dat het zelf werd aangevallen. Er werden geen onderdelen meer geleverd en Israël kreeg geen 50 Mirage V bommenwerpers die het al wel betaald had.

Uitputtingsoorlog: 1967-1970

Egypte begon de Uitputtingsoorlog tegen Israël en Israël beantwoordde dit met de luchtmacht. De IAF viel stellingen aan langs het Suez-kanaal, de Jordaanse woestijn en de Syrische heuvels van waaruit de Arabische artillerie Israël aanviel.

Skyhawks en Phantoms

De IAF had ondertussen vliegtuigen gekocht van de VS: de Skyhawk en F-4E Phantom. Met de Skyhawk konden zware bommen worden afgeworpen. Zo had men minder toestellen nodig bij een aanval. De eerste Skyhawks uit de VS bereikten Israël na de Zesdaagse Oorlog. Daarvoor had Israël nog op 8 juni 1967 een vergissing begaan door de USS Liberty, die men aanzag voor een Egyptische boot, te bombarderen. Met de Phantom werd militaire superioriteit bereikt: behendigheid, snelheid en sterkte. De eerste Phantom arriveerde in 1969. Beide vliegtuigen boden Israël nieuwe perspectieven: langere afstanden en zwaardere lading. Daar kwam bij dat de Amerikanen Israëlische piloten gingen trainen. De toestellen uit de VS waren niet alleen beter dan de Franse Mirages, maar ook betrouwbaarder en makkelijker te bedienen.

Ondertussen had de luchtmacht samen met paratroepen een gedurfde commando-actie uitgevoerd. Op 27 december 1969 werd een radar basis aan de kust van de Rode Zee bij Ras Arab aangevallen. In plaats van de radar te vernietigen namen de Israëliërs de apparatuur per helikopter mee naar Israël. De geheimen die werden ontdekt maakten de Egyptische troepen zeer kwetsbaar. Israël werd door deze kennis plus de Amerikaanse vliegtuigen oppermachtig: heel Egypte kwam onder bereik van de IAF. Er werden verschillende aanvallen uitgevoerd. Toch verliep niet alles soepel. Een aanval op een Nijl brug met de Franse Nord N.2501 Noratlas vliegtuigen mislukte.

Meer informatie in onze special: De Israëlische luchtmacht:de 'beste' luchtmacht ter wereld.