Modern Israël 41: Britse weerstand – Joodse zelfverdediging

Joodse zelfverdediging gaat terug tot begin 1900 met HaShomer. Na de Eerste Wereldoorlog verboden de Britten HaShomer om wapens bij zich te dragen. De poging van Jabotinksy in de jaren 1920 een gevechtseenheid op te richten werden getorpedeerd door de Britten. Kort daarna richtte de Achdoet HaAvoda de Hagana op. Deze zou de hele Jisjoev beschermen. De Histadroet nam de verantwoordelijkheid voor de Hagana. De Brit Orde Wingate speelde een belangrijke rol bij de Special Night Squads.

Arabische rellen van 1929 en het Joodse defensie programma

De Arabische rellen waren het begin van de oprichting van een Joods defensie programma. Jongeren die in staat waren om te vechten namen deel aan het programma. Er moesten nieuwe en betere wapens komen. Daarvoor was geld nodig. Aanvankelijk weigerde het Zionistisch Congres dit te geven omdat men vreesde voor een socialistische overheersing van de verdediging van de Jisjoev. De Hagana stond onder supervisie van de Histadroet (de socialistische vakbond). In 1936 kreeg het meer fondsen van de Jewish Agency. Meer over Israëls eerste elite-eenheden, klik hier.

Aanvankelijk een terughoudende opstelling

Aanvankelijk hanteerde het Joodse militaire leiderschap een terughoudend beleid t.a.v. Arabisch geweld: alleen verdediging van Joodse nederzettingen; geen wraakacties op Arabische dorpen. De Joden wilden de Britten te vriend houden. Jitschak Sade, de veldcommandant van de Hagana, gaf er zijn eigen interpretatie aan. Hij leerde zijn jonge officieren, zoals Jigal Allon en Moshe Dayan, om aanvallen te plannen, mobiele patrouilles te organiseren en om de eerste slag te slaan tegen de Arabieren. Er werden dus preventieve aanvallen uitgevoerd. De Jewish Agency deelde in 1936 lichte wapens uit aan 3000 'ghaffiers', geüniformeerde Joodse hulpbewakers. Ze werden geleid door de Britse kapitein Orde Wingate die dezelfde ideeën uitdroeg als Jitschak Sade. Overigens organiseerde de Hagana trainingscursussen voor officieren en er werden wapens uit Europa binnengesmokkeld. Later kwamen er geheime fabriekjes om zelf wapens te produceren. Deze fabriekjes vormden het begin wat later de Israel Defence Industry zou gaan heten (Israël heeft tegenwoordig een grote wapenindustrie die zeer succesvol is).

Orde Wingate – Special Night Squads

Orde Wingate kwam in 1936 als inlichtingenofficier in de de Vijfde Divisie in Palestina aan. Hij sprak vloeiend Arabisch en kon goed met de Arabische gemeenschap communiceren. Maar de Britten wisten niet dat Wingate diep geworteld was in het protestantse millennialisme. Zijn Bijbelse mystiek trok hem aan tot de Zionistische doeleinden. Hij wilde de Joden helpen. Aanvankelijk wantrouwde de Zionisten hem maar dat veranderde snel. Hij bestudeerde de Arabische gevechtstechnieken en legde de nadruk op nachtelijke operaties. Hij organiseerde de ghaffiers in de 'Special Night Squads'. Deze opereerden agressiever dan de Hagana eenheden van Sade. Dit wekte bewondering van zijn Joodse troepen. Hetzelfde gold voor zijn nachtelijke aanvallen en verrassingsaanvallen. Er werd zelfs niet geschuwd om in Libanon en Syrië guerilla dorpen aan te vallen. De rebellen van de Moefti leden zware nederlagen. Toch kregen de Special Night Squads een minder grote rol vanaf 1939. Orde Wingate werd door de Britse Mandaat regering naar Engeland teruggestuurd. De regering vond dat Wingate de Joden te veel steunde in plaats van de Britten. De Joden bleven echter de tactiek van Wingate toepassen. Het gaf de Hagana zelfvertrouwen.

Tower and Stockade settlements – Toren en Palissade nederzettingen

Tijdens de Arabische opstand van 1936-1939 werden in allerijl zo'n 55 Joodse nederzettingen opgericht. De meesten waren kibboetsiem opgericht door HaShomer HaZair en HaKibbutz Ha Me'uchad. Ook nieuwe immigranten richtten kibboetsiem op. Na het uitkomen van het Peel Report moesten de grenzen veilig gesteld worden door Joodse aanwezigheid in gebieden. Er werd land gekocht aan de grenzen van Palestina, vooral westelijk Galilea. Om de nederzettingen te beschermen werden Toren en Palissade nederzettingen opgericht. De nadruk lag op prefabricatie. Overdag stond er nog niets en 's nachts werd in allerijl een nederzetting neergezet. Economische leefbaarheid speelde toen nog geen rol. De bedoeling was om voet aan de grond te krijgen met een kleine kern van pioniers. Andere bewoners zouden later wel komen.

Meer informatie Modern Israël V: Confrontatie Joden-Arabieren 1929/1936-'39.

Lees verder

• Modern Israël 40: Britse weerstand – Arabische opstand 1937
• Modern Israël 39: Britse weerstand – De Peel Commissie
• Modern Israël 38: Britse weerstand – Arabische opstand 1936
• Modern Israël 37: Confrontatie – Vijfde Alija/groei Zionisme
• Modern Israël 36: Confrontatie – Revisionistisch Zionisme