Boekrecensie: De ruimte van Sokolov - Leon de Winter

'De ruimte van Sokolov' is een sterke roman van Leon de Winter uit . De roman speelt zich af in Israël met flashbacks naar de Sovjet Unie. Sasja Sokolov, een straatveger en voormalig ruimtevaart wetenschapper, is getuige van een moord in Tel Aviv. Hij ziet dat zijn vroegere vriend Lev de moordenaar is. Maar geeft deze niet aan omdat Lev Sasja uit de goot helpt en hem verzoekt een moord te plegen. Sasja doet dit maar Lev verraadt hem en wil Sasja ombrengen met een bom. Dat mislukt.

Gegevens

• titel: De ruimte van Sokolov
• auteur: Leon de Winter
• jaar: 1992
• uitgeverij: De Bezige Bij
• ISBN: 90-234-2188-4

Inhoud van het boek 'De ruimte van Sokolov'

Sasja Sokolov is in 1990 getuige van een moord in Tel Aviv terwijl hij straten veegt. Hij is een immigrant uit de voormalige Sovjet Unie waar hij ruimtevaart wetenschapper was. Hij kon in Israël geen gepaste baan vinden en werd straatveger. Alleen door veel te drinken (vreselijke Israëlische wodka in plaats van zijn favoriete Stolichnaya) is het werk uit te houden. Wanneer hij de moord ziet gebeuren realiseert hij zich dat de moordenaar lijkt op zijn voormalige schoolkameraad en latere baas bij het ruimtevaartproject: Lev Lesjawa. Hij komt oog in oog te staan met de moordenaar en pleit in het Russisch voor zijn leven. Dan loopt de moordenaar weg. Later blijkt Sasja niet de enige getuige te zijn geweest van de moord. Sasja wordt ondervraagd door de politie. Zijn baan als straatveger komt tot een eind als Lev, die een paar jaar in de VS woonde en nu in Israël, Sasja uit de goot haalt. Lev biedt hem een appartement en een geweldige baan aan. Sasja ziet het als onderhandelen met de duivel. Toch gaat hij op het aanbod in omdat hem dit rijk kan maken. Dan op een avond komt Lev naar hem toe en vertelt hem een man te doden.

In het boek wordt beetje bij beetje het verleden van Sokolov bekend. Er wordt duidelijk wat misging met het ruimtevaartproject. Er was verraad en een ramp met een raket. Zowel Lev als Sokolov verloren hun posities. Sasja werd binnen de Sovjet Unie verbannen en zijn huwelijk liep op de klippen. Lev had het minder lastig. Maar Sasja verneemt keer op keer dat zijn beste vriend en de spelletjes die hij speelde niet erg transparant waren.

Mening Etsel over het boek 'De ruimte van Sokolov'

Dit is een knap in elkaar gezet boek wat een mooi beeld geeft van Sovjet immigranten in Israël begin jaren negentig, hoewel niet echt ingegaan wordt op de positie van de nieuwe immigranten in Israël in zijn algemeen. Dat Leon de Winter koos voor een maffia-achtig verhaal is ons inziens niet helemaal toevallig. Bekend is dat onder de nieuwe immigranten uit Rusland die naar Israël kwamen veel mensen van de maffia zaten. Er zijn in de periode ook daadwerkelijk doden gevallen als gevolg van het optreden van de maffia.

Er zitten een aantal motieven in het boek. De eerste is de Joodse band die zowel Sasja als Lev hebben. De tweede is de angst en de bewondering die Sasja heeft voor Lev. Ook voelt Sasha zich schuldig ten over staan van Lev in verband met de ontploffing van de raket in de Sovjet Unie waardoor Lev zijn baan kwijt was geraakt. Dit is het derde motief. Het vierde motief is de vriendschap tussen twee uitersten: de morele Sasja (die zichzelf steeds meer ruimte geeft, zelfs tot een moord aan toe) en Lev die nergens voor terugdeinst (zelfs zijn besnijdenis laat hij zonder verdoving uitvoeren; aartsvader Abraham trouwens ook op zeer hoge leeftijd!).
Het begin van het boek en het einde waren makkelijk te lezen. Het middenstuk met veel flashbacks erin was iets lastiger, maar wel interessant. Het boek is spannend, het is een echte thriller. Duidelijk is ook dat De Winter met veel kennis van zaken dit boek heeft geschreven, zowel over de ruimtevaart, maffia, als het Jodendom (Israël).

Het boek is zeer de moeite waard om te lezen. Ook voor mensen die graag romans over Israël willen lezen is dit boek een aanrader.

Meer informatie in onze special Joodse schrijvers: boeken van Leon de Winter.
Meer informatie: Recensies boeken Israël/Midden-Oosten (deel IV).