Verhalen/romans schrijven 9: beschrijven psychisch conflict

Wanneer u een psychologisch verhaal wenst te schrijven dient u een zekere kennis te hebben van de aard van een psychisch conflict, van een 'neurose'. Dit inzicht kunt u tonen door de gedachten en reacties van het personage geloofwaardig en boeiend weer te geven. Het is daarbij zaak dat u niet toegeeft aan de verleiding om uw kennis van de dieptepsychologische begrippen te etaleren. Het is dus zaak om u goed in te leven in de hoofdpersoon.

Algemene richtlijnen

Belangrijk bij een psychologische roman is om bij de volgende vijf verhaalelementen een verband te leggen:

1. jeugdervaring
2. maatschappelijk situatie van de hoofdpersoon
3. relaties met andere personages
4. gevoelens en gedachten van de hoofdpersoon
5. crisis en oplossing

jeugdervaring
Het gaat om een traumatische jeugdervaring waarbij altijd één van de ouders direct bij betrokken is, en wel op de ouder op wie het kind het meest gericht was.

maatschappelijke situatie
De hoofdpersoon voelt zich maatschappelijk mislukt vanwege zijn jeugdtrauma. Hij heeft net niet zijn studie kunnen afronden, of net niet die baan gekregen die hij graag wilde. Het kan ook zijn dat hij wel geslaagd is en dat hij zich vastbijt in zijn werk om niet gekweld te worden door zijn emoties.

relaties
De hoofdpersoon heeft geen intieme relatie: hij draagt immers een geheim met zich mee dat hij zelf nauwelijks kent. Er zijn alleen relaties in de zin van concurrentie (waarom lukt het hem wel en mij niet) en projecties (gevolg van de ouderbinding).

gevoelens en gedachten
Het middel om verwarde gedachten weer te geven gebeurt via de monologue interieur.

crisis en oplossing
Het verhaal eindigt met een crisis, bijvoorbeeld 'zelfmoord' of een 'ander leven'. De crisis gaat gepaard met het herbeleven van de traumatische jeugdervaring. Aan de oplossing worden weinig woorden gewijd. Het geheim wordt pas aan het eind van het verhaal, de crisis, geopenbaard. In het begin mag er alleen iets van worden doorgeschemerd.

Het minderwaardigheidscomplex

Vaak werd bij een roman met een minderwaardigheidscomplex geschreven vanuit het ikperspectief met auctoriaal commentaar. Tegenwoordig kiest de schrijver voor een intelligent hoofdpersoon, die zichzelf goed kan doorgronden. Hij kan dus gedachten weergeven van iemand die denkt op het niveau van de schrijver zelf. In moderne verhalen worden droom en werkelijkheid meer door elkaar geweven, het vertellersperspectief is dan onbetrouwbaar.

Het jeugdtrauma

Het beschrijven van een jeugdtrauma kan het beste via een monologue interieur. De gedachten van de verteller en het personage vallen dan samen.

Meer over verhalen & romans schrijven kunt u lezen in mijn special Hoe schrijf ik succesvolle verhalen en romans? deel I.

Wat vindt u van psychologische romans? Geef uw mening!

Leest u graag psychologische romans? Welke boeken vindt u het mooist beschreven? Heeft u er zelf weleens aan gedacht om een psychologische roman te schrijven?

Geef uw mening weer onderaan het artikel in het reactieblokje! © 2009 Etsel, gepubliceerd in Taal (Kunst en Cultuur) op 06-02-2009, laatst gewijzigd op 20-02-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Verhalen/romans schrijven 7: personaal vertellen en ikvorm: Als de schrijver er voor kiest slechts één personage te volgen, dus alleen weergeven wat de ene personage kan waarnemen, creëert hij een personale…
• Conflictmanagement: Voorwaarden voor een conflict (deel 6): Geringe mobiliteit en tijdsdruk. Twee voorwaarden die een conflict in een razendsnel tempo tot de hoogste toppen kan brengen. Vooral tijdsdruk spee…
• Conflictmanagement: Definitie van een conflict: Conflicten spelen zich af in individuen, in kleine groepen, zoals gezinnen, in grotere groepen, en in grote organisaties. Een conflict in een persoon is in all…
• Verhalen/romans schrijven 6: psychologie en literatuur: In de eerste plaats zijn personages in een verhaal belangrijk. Als de lezer daardoor geboeid raakt, is hij of zij voor het verhaal gewonnen. Ieder verh…
• Wat is het verschil tussen recessie en depressie ?: Sinds de globale economische wereldcrisis van eind oktober 2008 worden we overspoeld met economische termen. Je hoort specialisten praten over dingen als c…