Versvormen: Renga

De Renga is in feite een combinatiegedicht dat door minstens 2 verschillende mensen gemaakt wordt. Een Renga gedicht kan bestaan uit wel honderd strofes. Maar, elke strofe is onderhevig aan de 31 lettergreepvorm van de Tankan en het geheel moet ook een geheel vormen. De strofes mogen dus wel afzonderlijk staan, maar moeten aansluiten op hun voorgaande strofe. We kijken even hoe we een echte Renga kunnen maken.

Wat is de Renga?

De Renga wordt ook een kettinggedicht genoemd.

Hoe maken:
Een Renga bestaat uit twee strofen. De eerste drie regels van de Renga bestaan uit een Tanka, (waarbij de zeventien lettergrepen zo geplaatst dienen te worden).

• 5
• 7
• 5 lettergrepen

Dat mag gezien worden als een eerste strofe. Die noemt men de Hokko

De tweede strofe bestaat dan uit twee regels van

• 7
• 7 lettergrepen

De versregels dienen zo geplaatste te worden:

• Het geheel van de Tanka met de twee regels (Syllaben) samen vormen dus een Renga.
• Deze strofen worden afwisselend door verschillende auteurs gemaakt, en vormen zo een geheel.
• Inhoudelijk zorgt de interactie tussen de auteurs voor beeldvariatie die het geheel verluchtigen, opkrikken en heel soms verrassend leuk maken.

De lengte varieert van minimum 2 strofen tot wel 100. De Renga is niet onderhevig aan een rijmschema en heeft een titel.

Rengaweetje

Het was een van de geliefkoosde bezigheden van de Japanse Hofadel tijdens de Heianperiode. Maar vond pas zijn weg naar ‘Jan in de straat’ tijdens de Muramachi periode. Een van de grote Rengadichters uit die tijd was Sogi (1421-1505), u merkt meteen dat deze dichtvorm al enkele eeuwen meegaat.

Voorbeeld Renga door Sabine en Tobias Luypaert

(Vijf verzen)

Ontbolsterd
dit moest gebeuren
alles werd onverdraaglijk
serial kisser

met Pernod op het bankstel
dichtbij een glaasje te veel

*

stilte verdreven
met geopende lippen
en giechelmondje

een voortreffelijk recept
met mijn hoofd op haar dijen

*

als zachte humor
elke dag door het dolle
blust een lusteenheid

zacht haar hand in de mijne
verloren is verloren

*

helaas de noodsmacht
uit de chaise longue prijkt
in flonkerend licht

met het bovenlijf ontwricht
verdwijnt een kreet in golven

*

abrupt geprevel
onderdrukt wrange bijsmaak
snijdt smetteloos vlees

uitgemergelde doodskus
brengt harmonie in mijn hart © 2007 - 2010 Salu, gepubliceerd in Taal (Kunst en Cultuur) op 02-08-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Salu is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Versvormen: Haikai, Haiku en Senryu: De haiku is een uitloper van de Haikai. Of men kan ook zeggen dat de Haikai de voorloper was van de Haiku. In elk geval, de Haiku is zo’n beetje de volwassen versie van d…
• Versvormen: Limmerick: Een van de meest gekende en populaire versvormen is ongetwijfeld de Limmerick. Hij is onderhevig aan een gezellig rijmschema, en mag ondeugende tot scabreuze inhoud hebben. Net dat maa…
• Versvormen: de Clerihew: Een kleine reeks met een verduidelijking in begrijpbare taal over verschillende versvormen. Vele schrijvers onder ons worden er wel eens met geconfronteerd, en het is lang allemaal…
• Versvormen: Ollekebolleke!: Een van de moeilijkste versvormen aller tijden is het Ollekebolleke. In tegenstelling tot wat de titel doet vermoeden is deze versvorm onderhevig aan veel telwerk en regeltjes. Ma…
• Versvormen: Puret: Een van de meest onbekende versvormen tot hier toe is ongetwijfeld het Puret. Het betreft een lyrisch gedicht dat de natuur omarmd en onderhevig is aan een rijmscheme. Heel leuk om te doen…