Australische volkeren; de Maori's

De Maori's zijn een zeer bekende stam in Nieuw Zeeland. Hun levenswijze en hun tradities zijn zeer bijzonder. Dit volk heeft in verschillende films de hoofdrol gespeeld. Onder andere in de films 'Whale Rider' en 'Once Were Warriors'. In dit artikel wordt alles omtrend de Maori's beschreven. Mocht u nog vragen en/of opmerkingen hebben, kunt u altijd een reactie plaatsen onderaan het artikel.

Omstreeks het jaar 1350, meer dan vier eeuwen voor de aankomst van James Cook op Nieuw-Zeeland, zeilden Polynesiërs vanuit hun eilandenrijk duizenden mijlen over de Grote Oceaan om tenslotte terecht te komen in 'Ao Tea Roa', ofwel het 'Land van de Lange Witte Wolken'. In open kano's landden ze op de noordkust van Nieuw Zeeland.

De maori's, zoals de oorspronkelijke bewoners van Nieuw-Zeeland heten, stammen van deze Polynesiërs af. In hun dansen vertellen ze de geschiedenis van hun volk; met ritmische bewegingen en gebaren vertellen ze hoe hun voorvaderen in kano's stapten, tegen de zee vochten, door de golven werden omgeworpen, weer terug in hun boot krabbelden en ten slotte op de verre kust landden. Met het slingeren van hun grasrokken duiden ze de bewegingen van de golven aan. En met kleine, aan snoeren geregen ballen imiteren ze het geluid van de golfslag.

Een nieuwe levenswijze

Eenmaal in het Land van de Lange Witte Wolken moesten de Maori's vaststellen dat dit land ruiger was dan hun oude land. Ze misten de hun vertrouwde voedselgewassen, het wild was er schaars, en aan de kou aldaar waren ze niet gewend. Ze wisten zich evenwel aan de nieuwe levensomstandigheden aan te passen. Ze groeven hun hutten in de bodem in en bedekten ze met stro, om zo de strenge winter te kunnen doorstaan.

De Maori's waren zeer vaardig in het houtsnijden en weven. Ze versieren de voorkanten van hun huizen met figuren die hun voorvaderen voorstelden. Om echter niet de toorn van de Grote Schepper op hun hals te halen, die immers ook de mens had geschapen, gaven de Maori's deze figuren wat verwrongen menselijke trekken.

Belangrijke mannen, zoals de stamhoofden, verkregen grote macht; deze macht noemde men 'taboe'. Alles wat deze stamhoofden aanraakten werd 'heilig' en mocht door niemand anders meer worden beroerd; deze mannen werden zelf ook 'taboe' en in sommige gevallen mochten ze hun eigen hoofd niet meer aanraken. Het is echter niet bekend, hoe deze gewoonte is ontstaan.

Aan de noordkust van Nieuw-Zeeland vindt men warmwaterbronnen; het water spuit er kokend uit de bodem. De Maori's benutten deze bronnen van oudsher door er hun voedsel in te koken, dat er met zakken wordt ingehangen.

Oorlog tegen de Europeanen

De komst van blanken na de ontdekking door James Cook verstoorde het leven van de Maori's; het kwam tot een oorlog. Voordat de Maori's ten strijde trokken, dansten ze de 'Haha', een krijgsdans. Ze verfden hun lichamen en gezichten rood en uitgerust met lange speren trokken ze ten strijde. De vijandelijkheden duurden tot 1871.

Thans leven de Maori's en blanke immigranten vreedzaam naast elkaar. Vele mensen van Maori-afkomst leiden nu een Westers leven.

De jongste geschiedenis

De meeste Maori's leiden hetzelfde leven als de blanken, die zij 'Pakeha' noemen. Maar aan sommige oude stamtradities houden ze nog wel vast. Zo kunnen we in Nieuw-Zeeland oude Maori-vrouwen tegenkomen, die nog de 'moko' dragen, een fraaie tatoeage op de kin.

Sommige Maori's zijn zeer beroemd geworden. Dat was het geval met Sir Peter Buck, die achtereenvolgens chirurg, minister en hoogleraar in de anthropologie was. Hij schreef de geschiedenis van zijn volk. Van de oude Maori-cultuur zijn nog vele dingen bewaard gebleven.

Vele Maori-woorden gingen bijvoorbeeld over in het Nieuwzeelandse spraakgebruik, zoals 'pa' voor dorp, 'whare' voor hut en 'hongi' voor groet. De traditionele hongi bestaat uit het tegen elkaar wrijven van de neuzen. Ongeveer 7 % van de Nieuwzeelandse bevolking is van Maori-afkomst.

Cook beschreef de Maori's in zijn dagboek op de volgende manier:


Tot de Tweede Wereldoorlog was er in Nieuw-Zeeland van een algemeen aanvaarde rassenvermenging nog nauwelijks sprake. Tegenwoordig komen gemengde huwelijken echter veelvuldig voor. Binnen afzienbare tijd zullen de raszuivere Maori's dan ook zijn verdwenen...

Andere volkeren

Bekijk hier ook de informatie over andere volkeren. Om de informatie te zien, klik dan op het volk.

• Hottentotten
• Negride volkeren van Afrika
• Toearegs
• Zoeloe's
• Bosjesmannen
• Mongolen
• Japanners
• Tibetanen
• Indiërs
• Arabieren
• Lappen
• Eskimo's
• Schotten
• Algemene informatie over Europese Volkeren
• Aboriginals
• Melanesiërs
• Polynesiërs

© 2008 - 2009 Hikari, gepubliceerd in Volkeren (Kunst en Cultuur) op 08-09-2008, laatst gewijzigd op 12-01-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hikari is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Auckland de poort van Nieuw Zeeland: Sinds de Britse zeevaarder James Cook voet aan land zette in Nieuw Zeeland, kwamen de Britten in grote getalen naar het land. In eerste instantie werd Auckland verkozen t…
• Nieuw Zeeland en de bezienswaardigheden van Northland: De Nederlandse ontdekkingreiziger Abel Tasman (her)ontdekte Nieuw Zeeland rond 1640. Vanwege zijn heimwee naar zijn geboorteplaats noemde hij het door h…
• Nieuw-Zeeland, twee werelden in één land: Nieuw-Zeeland bestaat uit twee grote eilanden, die veel van elkaar verschillen. Het Noordereiland kenmerkt zich door haar vulkanische karakter, grote bossen en geise…
• Dagje weg in Zeeland: Woon je in Zeeland en wil je eens een dagje weg in eigen provincie of ben je bij Zeeland in de buurt op vakantie? Hier een aantal tips voor een geslaagde (mid)dag.
• Koers van de Nieuw-Zeelandse dollar: De Nieuw-Zeelandse dollar is de munteenheid van Nieuw-Zeeland. De munt is een wettig betaalmiddel op het Australische land. Dit artikel vertelt alles over de geschiedenis…