InfoNu.nl > Kunst en Cultuur > Diversen > Kermis en circus van vroeger blijven in herinnering

Kermis en circus van vroeger blijven in herinnering

Kermis en circus van vroeger blijven in herinnering In de vijftiger jaren was er op het platteland niet zoveel te beleven. Theater, disco en bioscoop waren niet of nauwelijks aanwezig. Maar een paar keer per jaar dan was er toch een evenement. Zo kennen we de kermis en het circus. Maar ook werd er een fancy fair gehouden waarvan de opbrengst bestemd was voor een goed doel. Een enkele keer konden we de steile wand bezoeken waar op een gevaarlijke manier met motoren gereden werd. Ook het kersenfeest was in de Betuwe en in Brabant een jaarlijks terugkerend feest.

Kermis

Kermis is al een oud gebruik en dateert zelf al van de middeleeuwen. Het woord is afgeleid van "kerkmis" en de kermis begon vroeger dan ook pas op zondag na de hoogmis. Meestal vond de kermis plaats aan het eind van de zomer. De oogst was binnen en men had wat te verteren. De ouderen en familieleden gingen bij elkaar op bezoek en men nam een hapje en een drankje. Samen wandelde men dan 's middags over de kermis. Lange tijd is de kermis verboden geweest omdat er veel ruzie en dronkenschap plaats vond. Pas na de tweede wereldoorlog werd de kermis in ere hersteld.

Kermis in de vijftiger jaren

In de vijftiger jaren was de kermis geheel anders dan nu. Er stond een draaimolen, een zweefmolen, een grote schommel met schuitjes. De botsauto's, een rupsbaan en een paar kramen waar zuurstokken, kaneelstokken en ander lekkers verkocht werd. Ook stond er een kraam met verse vis zoals haring en paling. Er stond vanzelfsprekend een oliebollenkraam.Tevens was er een kraam die speelgoed verkocht en een schiettent. De waarzegster was ook altijd aanwezig.

Leeftijd

Achter de kermis werd een grote tent neergezet en daar werd 's avonds gedanst. Hier is menige verliefdheid ontstaan. De ouders keken er streng op toe wie met wie naar de kermis ging en pas als je 18 jaar was dan mocht je om 10 uur thuis komen. Zat je nog op de middelbare school dan mocht je alleen op de maandagmiddag dansen. De kermis duurde 3 dagen.

Het circus vroeger

Als het circus in het dorp kwam dan was dit een hele stoet met veewagens, wagens die de tent en de attributen vervoerden en de woonwagens van de circusartiesten. Naast het kijken naar de voorstelling was het ook heel leuk om te vragen of je mocht kijken bij het voederen van de dieren. Soms werd dit toegestaan. Een enkele maal had je het zo ver geschopt dat je in een van de woonwagens binnen een kijkje mocht nemen. Dat was natuurlijk helemaal uitzonderlijk. Het circus had in die jaren nog allerlei wilde dieren, maar ook veel paarden, honden, hetgeen gelukkig nu niet meer het geval is. Trapeze en clowns waren vaste onderdelen. Prachtige kleding en decors maakten dat je al lange tijd uitkeek naar de komst van het circus. De uitvoeringen van het wintercircus zoals deze thans op diverse plaatsen worden opgevoerd roept herinneringen op aan vroeger jaren maar zonder dierenleed en met evenveel plezier.

Fancy Fair

De fancy fair vond meestal plaats in het voorjaar. De vrouwen hadden dan gedurende de wintermaanden 's avonds ijverig sokken, truien en babygoed gebreid en dit werd verkocht. Ook vond er een loterij plaats voor een goed doel. Een fancy fair was eigenlijk vroeger een liefdadigheidsgebeuren in de open lucht. Op een groot grasveld werden kramen gezet waar allerlei zelfgemaakte artikelen verkocht werden. Ook was er lekkers te koop, zoals zelf gebakken cakes en koekjes.

Ontwikkelingswerk was in vroegere jaren kleinschalig

Veel families hadden een zoon of dochter die als priester of non in de missie werkte en zo kwam het geld wel direct bij de betrokkenen terecht. Als deze priester of non toevallig "op verlof" was dan kreeg je mooie verhalen te horen over het bestaan in de missie, soms werd dit vergezeld van enige foto's. Ontwikkelingswerk pur sang.

De Steile Wand

Het meest spectaculaire evenement uit onze kinderjaren was de steile wand. Dit was een grote houten ton met een doorsnede van minstens 8 meter en een hoogte van 5 meter. Boven waren staanplaatsen zodat je in de ton keek. Hier gingen dan motorrijders hun kunsten vertonen. Eerst reden ze langzaam, daarna met meer snelheid en vervolgens reden ze razendsnel hun ronde tegen de wand van de ton. Soms kwam de motor tot bijna aan de bovenrand. Het gaf een oorverdovend geluid. Je werd natuurlijk bijna vergiftigd door de uitlaatgassen, maar als kind merk je dat helemaal niet en is het een geweldig spektakel wat je ziet en dit blijf je altijd in je herinnering houden. In de loop der jaren zijn er met deze steile wand races veel ongelukken gebeurd. Toch worden er nog wel eens voorstellingen gegeven maar meestal is dit in het buitenland. In 2018 vertrok H. Kroezen met de steile wand uit Nederland. Er werden vanaf die tijd geen voorstellingen meer gegeven.

Kersenfeest

In diverse dorpen waar kersenboomgaarden waren werd in de zomer tijdens de kersenoogst het kersenfeest gehouden. Dit was niet alleen in de Betuwe maar bijv. ook in Brabant. Men maakte eerst een grote spreeuwenjager, een pop van stro die werd aangekleed en die werd genoemd Peerke Verschiet. Deze werd op het marktplein ten toon gesteld. Wat kleinere poppen zag je in de vroege zomer veel in de boomgaarden hangen om de spreeuwen te verjagen, maar tijdens het kersenfeest kwam een grote Peerke. Tijdens het feest werd er een kersenkoniging gekozen en deze werd op een praalwagen met de harmonie voorop naar het marktplein gereden. Door de schoolkinderen werden toneelstukjes opgevoerd. Er was volop muziek. Ieder jaar werd het thema enigszins gewijzigd en veranderden de optredens van de artiesten. In de hoofdstraat van het dorp stonden kraampjes waar kersen verkocht werden maar ook klein speelgoed. Er was een ijskraam. Ook tijdens deze festiviteiten kregen mensen hun familie op bezoek en kwamen de kersen op tafel. Het feest eindigde met een groots vuurwerk.
© 2010 - 2019 Celientje1, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Circus, ruim 2000 jaar vermaak in een tentEen circus is meestal een reizend gezelschap, bestaande uit o.a. acrobaten, clowns, goochelaars en (roof)dieren zoals le…
De Tilburgse KermisDe Tilburgse KermisIedereen heeft er wel eens van gehoord: De kermis in Tilburg. Deze kermis die enkele dagen per jaar aanwezig is in Tilbu…
Fair Trade: eerlijke handel, eerlijke productenFair Trade: eerlijke handel, eerlijke productenFair Trade, te term zien we steeds meer opduiken op producten in winkels en tijdschriften, maar wat is Fair Trade?
De eerste coffeeshops in NederlandDe eerste coffeeshops in NederlandHoewel marihuana al sinds de jaren vijftig werd verkocht in diverse clubs en dansgelegenheden in steden als Amsterdam, R…
Een kijkje in het circusSinds het begin van de 20e eeuw zijn er al reizende circussen te bezoeken in Nederland één van de beroemste die nog alti…
Bronnen en referenties
  • http://www.schooltv.nl/vroegerenzo/2204771/werkstukken/item/2291886/geschiedenis-van-de-kermis/

Reageer op het artikel "Kermis en circus van vroeger blijven in herinnering"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Celientje1
Laatste update: 17-05-2019
Rubriek: Kunst en Cultuur
Subrubriek: Diversen
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!