InfoNu.nl > Kunst en Cultuur > Geschiedenis > Historische geografie Israël: Palestina in Bijbelse tijd

Historische geografie Israël: Palestina in Bijbelse tijd

De Midden Stedelijke Periode is de Bijbelse periode waarin steden, bevolkingen en personen namen krijgen. De archeologische vondsten en geschreven bronnen verrijken de kennis over deze periode. De periode begint met twee grote invasies: van de Hyksos (introduceerden paard en strijdwagen) en van de Hebreeërs (aartsvaders Abraham, Izaäk en Jakob). Zij bevolken de berggebieden van Judea en Samaria en de woestijnstad Beer Sheva in het zuiden.

Egyptische invloed

Na de verdrijving van de Hyksos komt er een Nieuw Koninkrijk. Egypte verovert gebieden tot ver in Syrië. De bekendste heerser Tuthmose II die de Egyptische overheersing van Palestina verstevigt. De inwoners van Palestina wzijn de Kanaänieten (die later door de Grieken Feniciërs worden genoemd). Ze ontwikkelen zeehandel vanuit Byblos en ontwikkelen het alfabet. Andere belangrijkere plaatsen zijnn Akko, Dor, Jaffo, Ashkelon en Gaza. Strategische belangrijke steden zijn Hazor in het noorden (wegen richting Damascus en Noord-Syrië), Beth She'an (de poort richting Trans-Jordanië), Megiddo, Gezer en de havens Jaffo en Gaza. Belangrijke bergsteden die minder onder invloed van Egypte zijn, zijn Sichem, Jeruzalem, Beth-El, Gibeon en Hebron.

De Israëlietische Periode

De meest beslissende periode voor de latere geschiedenis van Palestina is de Israëlietische Periode (het IJzeren Tijdperk). Zee volkeren vanuit Griekenland (Dorians) verzwakken het Hittietische Rijk. Ze proberen Egypte te veroveren in de dagen van Ramsees II (midden 13de eeuw vbgj). Het Egyptische rijk brokkelt af. Ook vind er een vulkaan uitbarsting plaats ten noorden van Kreta. Deze zorgt ervoor dat Kreta als zeemacht in de Middellandse Zee afbrokkelt. De Feniciërs nemen hun macht over.

Egypte verliest haar macht over Palestina. De zuidelijke kust wordt veroverd door de Filistijnen. Hun gebied kent vijf stadsstaten: Gaza, Ashkelon, Ashdod, Gath en Ekron. Enige generaties lang hebben ze de macht over heel Palestina.

In het binnenland van Palestina zijn de stammen van Israël de baas. Zij komen als slaven uit Egypte. Ze slagen erin de bergsteden te veroveren en krijgen voet aan de grond in de Jisraeel Vallei. Ze komen spoedig in conflict met de Filistijnen. De belangrijkste strijd vindt plaats in de Shefela het heuvelland tussen de kust en de Judeese bergen. De Israëlieten vervangen de onafhankelijke versterkte steden voor gebieden gevormd door de 12 stammen.

Koninkrijken van Judea en Israël

De Koninkrijken van Judea en Israël duren van 1000-930 vbgj. Koning David verovert Jeruzalem op de Jebusieten en maakt er de religieuze hoofdstad van het koninkrijk van. Het rijk wort uitgebreid met Edom, Damascus en de Rift Vallei van Libanon. Koning Salomo handhaaft het rijk en bedrijft internationale handel. Er komen politieke en economische banden met Zuidelijk Arabië (Saba) en met de Feniciërs. In deze periode worden de religieuze en spirituele funderingen van het Jodendom gelegd met Jeruzalem als centrale plaats. De Tempel, gebouwd door Koning Salomo, wordt een Joods symbool.

Na de dood van Koning Salomo wordt het land in tweeën opgedeeld: Judea en Israël. De kust is in handen van de Feniciërs en de Filistijnen. Judea is geestelijke en dynastiek het meest stabiele rijk vanwege Jeruzalem.

Omdat Palestina een overgangsgebied is, is het het onderwerp van de politiek van de grote machten in het Midden Oosten. Egypte begint zich weer te herstellen en in het oosten komen Assyrië en Babylonië opzetten. De machten strijden tegen elkaar. In het jaar 721 vbgj wordt Israël door Assyrië vernietigd en wordt de bevolking weggevoerd (van deze 10 stammen is uiteindelijk niets meer vernomen. Sommige vermoeden dat ze later bij terugkeer zijn opgegaan in Judea; andere vermoeden dat ze in andere volkeren zijn opgegaan). In Samaria komen mensen uit het noorden: de Samaritanen. Ook Fenicië wordt door de Assyriërs onderworpen.

Nadat Babylonië Assyrië veroverd wordt Judea slachtoffer van de strijd tussen Babylonië en Egypte. In 587 vbgj wordt Judea veroverd door Babylonië en de meeste mensen weggevoerd. Jeruzalem en de Tempel worden vernietigd.

Vijftig jaar na de vernietiging van Jeruzalem viel Babylonië in handen van Perzië die regeert in het gebied van India tot aan Ethiopië. Joden mogen terugkeren en zelfs de Tempel herbouwen. Slechts een kleine groep keert daadwerkelijk terug en vestigt zich rond Jeruzalem. De Feniciërs krijgen toestemming van de Perzen om de hele kustvlakte te bezetten omdat ze schepen hebben geleverd aan de Perzen in hun strijd tegen de Grieken.

Nu belandt Palestina in een donkere periode na de tijd van de Bijbel.

Lees verder

© 2012 - 2019 Etsel, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Boekrecensie: Historisch overzicht over Israël  W. de LangerecensieBoekrecensie: Historisch overzicht over Israël W. de LangeWiesje de Lange, een nationaal-religieuze Nederlandse Jodin woonachtig in Israël, heeft voor Christenen voor Israël (Cha…
Grenzen van Israël: Vanaf de Romeinen tot modern IsraëlVanaf de Romeinen tot aan de moderne staat Israël zijn er verschillende grenzen en districten geweest van het Land Israë…
Grenzen van Israël: de staat Israël (bestandslijnen 1949)Grenzen van Israël: de staat Israël (bestandslijnen 1949)Op 14 mei 1948 werd de Joodse staat opgericht. De grenzen waren volgens het VN-verdelingsplan van 1947. Maar de Arabisch…
Namen Israël: Erets Jisraeel, HaAretz, Jehoed, PalestinaNamen Israël: Erets Jisraeel, HaAretz, Jehoed, PalestinaIsraël kent verschillende namen die in de loop der geschiedenis zijn gebruikt. De Hebreeuwse naam luidt 'Erets Jisraeel'…
Israël feiten: Palestijnse staat heeft nooit bestaanmijn kijk opIsraël feiten: Palestijnse staat heeft nooit bestaanHet conflict in het Midden-Oosten staat bekend om zijn vele mythen en leugens. Daarom is goede voorlichting van essentie…
Bronnen en referenties
  • Israel: a regional geography - Yehuda Karmon

Reageer op het artikel "Historische geografie Israël: Palestina in Bijbelse tijd"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Etsel
Laatste update: 04-07-2018
Rubriek: Kunst en Cultuur
Subrubriek: Geschiedenis
Special: Geografie Israël
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!