Het ontstaan van de VS: De Franse invloed

De Fransen die aan de Atlantische kust van het huidige Canada kwamen, waren vissers die in het begin ven de 16e eeuw naar de wateren voor de kust van het eiland New Foundland en het schiereiland Nova Scotia voeren om daar kabeljauw te vangen. Om hun vangst te bewaren voor de thuisreis, droogden ze de kabeljauw op het strand. Daar ontmoetten ze de inheemse bevolking. Deze Indianen zagen op hun beurt voor het eerst in hun leven blanken.

De eerste Fransen in Canada

De Indianen waren stomverbaasd over de metalen gereedschappen en de kleren van deze blanke mannen. Zij waren maar al te zeer bereid om ruilhandel met hen te drijven tegen het enige verhandelbare artikel dat zij bezaten: pelzen, in het bijzonder berenvellen. Een levendige handel was het gevolg. Hoewel de kabeljauw belangrijk bleef, groeide de handel in berenvellen al gauw uit tot een Frans imperium in Canada.

Franse ontdekkingsreizigers

De eerste Franse ontdekkingsreiziger die het enorme gebied introk was Jacques Cartier. In 1534 zeilde hij de St. Lawrencebaai over en zette een kruis van 9 meter op het schiereiland Gaspé, aan het uiteinde van wat nu de provincie Quebec is. Daarmee gaf hij aan dat hij dit land voor Frankrijk in bezit had genomen. Het jaar daarop ging Cartier, net als alle andere vroege ontdekkingsreizigers in de Nieuwe Wereld, op zoek naar de noordwestelijke doorvaart naar Indië en zeilde de monding van de St. Lawrencerivier op. Toen stroomversnellingen tenslotte verder varen onmogelijk maakten, beklom hij een bergtop en noemde deze Mont Royal. Deze top kijkt uit over wat nu de grootste stad van Canada is, Montreal. In zijn logboeken gebruikte hij de naam 'Kanata' (oorspronkelijk een Indiaans woord) voor 'dorp' of 'kleine gemeenschap'. Deze naam werd gebruikt voor het hele gebied en later voor het hele land.

De volgende opmerkelijke Fransman die naar de Nieuwe Wereld kwam, was Samuel de Champlain, de man die Nieuw-Frankrijk zou stichten. Hij maakte zijn eerste reis in 1603, als agent voor de Franse pelshandel. Hij oordeelde Canada geschikt voor kolonisatie en keerde het jaar daarop terug met 120 kolonisten. Uiteindelijk begonnen zij een nederzetting in Port Royal, op Nova Scotia. Champlain trok verder en vestigde in 1608 een handelspost aan de St. Lawrencerivier. Hij noemde deze post Quebec, de latere hoofdstad van Nieuw-Frankrijk. Hij wijdde zijn hele leven aan de ontwikkeling van Canada.

De Franse kolonisatie van Noord-Amerika

In de eerste jaren hadden maatschappijen die in pelzen handelden de macht in Canada. Dit dankzij monopolies die hen door de koning verleend waren. In 1663 verklaarde Lodewijk XIV (de 'zonnekoning') Canada echter tot een provincie van het moederland. Het kreeg een gouverneur die als belangrijkste taak had de kolonie Nieuw-Frankrijk tegen de invallen van de Indianen te verdedigen.

Deze gouverneur moedigde avonturiers aan verkenningstochten te ondernemen, dieper het land in. Zo kwamen ze in het merengebied (op de grens van de huidige VS en Canada), trokken het Michiganmeer over en volgden de loop van de Ohio-rivier naar het zuiden richting Illinois. Uiteindelijk kwamen ze langs het stroomgebied van de Mississippi aan de Golf van Mexico uit. Ze noemden het gebied Louisiana, naar hun koning.

Engelse en Franse conflicten

In die tussentjd hadden de Engelsen niet stil gezeten. Zij hadden zich al verzekerd van een plaats in Canada door een nederzetting aan de grote Hudsonbaai in 1670 op te zetten. Inmiddels kwamen de kolonisten van Nieuw-Frankrijk en Nieuw-Engeland langs de Atlantische kust voortdurend met elkaar in conflict. Het bleef eerst bij wat schermutselingen. Begin 1700 werden de vijandelijkheden heviger. Er werd 11 jaar gevochten, en pas met de vrede van Utrecht in 1713 (tussen de strijdende partijen in Europa van Spanje, Nederland, Engeland en Frankrijk) kwam er een einde aan de strijd. Engeland kwam met de vredesverklaring als grote winnaar uit de bus en beheerste vrijwel alle wereldzeeën. In de Nieuwe Wereld werden New Foundland, Nova Scotia en het hele gebied van de Hudsonbaai aan de Engelsen toegewezen. Frankrijk behield voorlopig de soevereiniteit over het gebied van de St. Lawrencerivier, en het land dat zich als een brede boog zuidwaarts naar Louisiana welfde, wat nu ongeveer het huidige midwesten van de VS omvat (zie kaartje). © 2008 - 2010 Staal, gepubliceerd in Geschiedenis (Kunst en Cultuur) op 25-02-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Staal is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Het ontstaan van de VS: De Engelse heerschappij: De Engelse macht in Noord-Amerika nam voortdurend toe, omdat emigranten uit vele delen van Europa zich in de Britse koloniën vestigden. Er emigreerden echter…
• Québécois (le français québécois, le français du Québec): Ongeveer iedereen weet dat er in het oosten van Canada (met name in de provincie Québec) Frans wordt gesproken. Deze variant van de Franse taal heet…
• De Frans-Indiaanse oorlog (1754-1763): The Frans-Indiaanse oorlog was de laatste van vier oorlogen tussen Britten en Fransen, op Amerikaans grondgebied. Ze betroffen de dominantie over de Nieuwe Wereld en we…
• Canada, het oosten: Canada is een van de grootste landen ter wereld. Vooral natuurliefhebbers komen in dit enorme land bijzonder aan hun trekken. En natuurlijk is er veel meer te zien en te doen in Canada.
• Vliegen met Corsairfly: Let op, dit betreft geen luchtvaartmaatschappij waarbij vluchten te boeken zijn vanaf een Nederlandse luchthaven. Wel vliegt deze maatschappij van en naar de Nederlandse Antillen. Tic…