Roald Dahl, of 's werelds beste auteur in zijn genre

Bekend bij zowel kinderen als volwassenen voor zijn expressieve schrijfstijl die soms grenst aan het absurde, geeft hij uiting aan een zeker magnetisme waarbij hij er steeds weer in slaagt de lezer vast te houden, op een verkeerd been te zetten en ook ontzettend walgelijke beelden op te roepen. Dahl is een meester in de suspence en weet steeds weer te balanceren op die fantastische lijn die een schrijver groot maakt. Redenen te over om deze intrigerende geest eens van dichter te bekijken.

Wie

Roald Dahl

Hij werd geboren als Brit uit twee Noorse Immigranten op 13 september onder het maagdelijke sterrenteken in het jaar 1916 te Llandaff, Wales en is schielijk vroeg overleden aan de gevolgen van leukemie in zijn woning, op 23 november 1990 te BuckinghamShire op de respectabele leeftijd van 74 mensenjaren.

Roald had vijf zussen en een broer.

Dahls vader had zich van arme immigrant opgewerkt tot een heer van standing, helaas werden de kleine Roald en zijn broer en zusjes een vaderloze kindjes toen hij, Roald, pas vier jaar oud was. Dit maakte dat de opvoeding van de kleine Roald zich vooral afspeelde op strenge kostscholen waar men nog de harde hand en lijfstraffen hanteerde. Dahl zou dit zijn leven lang meedragen en dit zou zich later uiten in verschillende verhalen.

Wanneer hij verder opgroeide besloot hij dat studeren niet aan hem besteed was. Hij wou de wereld zien, reizen en dingen beleven. Hij slaagde er in 1938 in, een baan bij het grote concern Shell te bemachtigen en kwam zo in Tangavika, (Afrika) terecht. Wanneer WO 2 uitbrak nam hij dienst bij de Engelse Luchtmacht RAF om Duitse kolonisten gevangen te helpen nemen, doch na een zwaar vliegtuigongeluk op weg naar zijn eerste esquadron in Libië, waarbij hij zes maand het bed moest houden in een ziekenhuis, was die carrière enkel nog bestaande in zijn dromen.

Na zijn herstel vloog hij nog in Griekenland en Palestina maar hij werd in 1941 afgekeurd voor de gevolgen van een zwaar hoofdletsel dat zijn oorzaak vond in de crash in 194O. Roald besloot zijn frustraties van zich af te zetten en vond een uitlaatklep in het schrijven. Wanneer hij een baantje versierde in het Grote Amerika werd zijn schrijven enkel meer gestimuleerd. Zijn allereerste verhalen (Zijn debuut maakt hij met 'Shot Down Over Libya' in 1942. worden in de krant ‘Saturday Evening Post’ gepubliceerd. Zij hadden een karakteristieke humoristische en tegelijkertijd donkere kant. Hij schreef toen al zowel voor kinderen als volwassen. Later publiceerde hij ook in ‘the New New Yorker’.

Zijn eerste kinderboek dateert van 1943, zijn tweede liet echter heel lang op zich wachten.
Ondertussen verloofde hij zich met actrice Patricia Neal (die een Oscar kreeg voor haar rol in de film ‘HUD’, waar hij in 1953 mee huwde en vijf kinderen kreeg, Olivia, Tessa, Theo, Ophelia en Lucy (Theo werd op de leeftijd van amper vier maand aangereden door een van de zelfzame taxis. Hij hard ernstige hoofd trauma’s en moest meerdere zware operaties ondergaan. Het hummeltje vocht dapper voor zijn leven. Dochtertje Olivia zou helaas sterven als ze pas zeven was aan de gevolgen van mazelen. Zijn vrouw Patricia kreeg een hersenbloeding met blijvend invalide gevolg. Maar door de liefdevolle handen van haar echtgenoot leerde ze weer praten, lopen en deels functioneren. Zij las zijn verhalen met graagte. Het was ook deels en mede door zijn kinderen dat de trigger ‘kinderboeken’ weer gereactiveerd werd.

De auteur

Roald Dahl was een veelzijdig schrijver. Hij verwierf een immense populariteit bij zowel kinderen als volwassenen al wie daar tussenhangt. Dit kwam mede door zijn unieke vertelstijl. De Griffeljury heeft meerdere van zijn kinderboeken bekroond, evenals een kinderjury, wat hem meteen een gevestigde waarde gaf. De kinderboeken, lezen ineenrukkerig, zijn grappig, spannend en soms ook griezelig. Alle ingrediënten die men als kind met een beetje gevoel voor avontuur op veilige wijze wil proeven. Zijn kinderboeken werden voorzien van illustraties door Quentin Blake. Nog een typisch kenmerk van een Dahl verhaal is dat er steeds een erg duidelijke interactie tussen goed en kwaad, tussen de goeden en de slechten bestaat, wat het voor de kinderen gemakkelijk maakt meteen met een favoriet mee te voelen.
Een van zijn meest bekende verhalen is uiteraard ‘Sjakie en de chocoladefabriek’

Zijn personages kunnen evenwel ook dieren zijn. Maar meer nog zijn het sukkeltjes van kinderen die getergd worden door slechte pleegouders, armoede, weesjes,… en ga zo maar door. Het sociaal gevoel wordt meteen op de proef gesteld. De slechte karakters bij Dahl zijn nooit een beetje slecht. De goeden durven wel eens wat maar dat is uit noodzaak. De slechten zijn zo slecht dat er geen meesteren aan is. Ook een vast punt in Dahls kinderverhalen is dat zijn boeken steeds aflopen met een goed einde. De goeden triomferen altijd, zij het niet altijd op een gemakkelijke manier. Zo is er steeds een onderhuidse levensles dat goed zijn loont en slecht gedrag afgestraft wordt, vroeg of laat. Een van de sterke en klassieke punten die het nog steeds blijven doen in hedendaagse verhalen.

Bij zijn verhalen en vertelling voor de volwassenen onder ons grijpt hij geregeld naar bizarre, vreemde, soms ook wel een tikje sadistische uitgangspunten met onverwachte plots.

Hij schreef minsten twee autobiografische boeken: namelijk Solo en Boy (zijn wedervaren in de kostschool)
Veel van zijn boeken zijn in de loop der jaren verfilmd geweest, sommigen zelfs meermaals (denk Sjakie en de chocoladefabriek)

Leuk om weten:

• Het schrijversgen van papa Roald zette over op dochter Tess die ook kinderboeken ging schrijven. Een daarvan is ‘Hetzelfde en toch anders uit 1989’.
• Roald Dahl woonde het grootste deel van zijn leven in 'Gipsy House' te Great Missenden, vlak bij Londen.
• Hij ligt ook begraven op een heuvel die uitkijkt op Gipsy House
• Het laatste deel van zijn leven bewoonde hij een oud boerenhof in Buckinghamshire, een dorp niet heel ver van Londen.
• De meeste van zijn verhalen schreef hij, gezeten aan of in zijn tuinhuisje, in een oude aftandse stoel, met een plank op zijn knieën.
• Roald Dahl schreef het scripscenario voor de James Bondfilm 'You only live twice'.
• In 1983 scheidde Roald Dahl van zijn vrouw Patricia. In dat zelfde jaar hertrouwd hij met Felicity (Liccy) D'Abreu.

Hij won verschillende literaire prijzen: een lijstje

Literaire prijzen:

• De ‘Edgar Allan Poe Award’ in 1952 voor 'Kiss Kiss'.
• De ‘Edgar Allan Poe Award’ voor 1954 'M'n liefje, m'n duifje'.
• De Zilveren Griffel 1972 voor 'De fantastische meneer Vos'.
• De Zilveren Griffel 1977 voor 'Daantje, de wereldkampioen'.
• De Zilveren Griffel 1979 voor 'Het wonderlijk verhaal van Hendrik Meier'.
• De Zilveren Griffel 1982 voor 'De Griezels'.
• De Children's Book Award 1983 voor 'The BFG'
• De Zilveren Griffel 1984 voor 'De GVR'.
• De Whitbread Award voor 'The Witches'.
• De Children's Book Award 1989 voor 'Matilda'.
• De Prijs van de Nederlandse Kinderjury voor 'Matilda'.
• De Prijs van de Nederlandse Kinderjury voor 'Ieorg Idur'.
• De Prijs van de Nederlandse Kinderjury voor 'De Minpins'.

• Studio Walt Disney kocht de rechten van zijn verhaal ‘de Gremlings, dateerd uit 1942

Bibliografie BOEKEN

Voor Kinderen

• De reuzenperzik;dateert uit 1961  werd verfilmd in 1996
• Sjakie en de chocoladefabriek ;dateert uit 1964  werd verfilmd in 1971 en nogmaals in 2005
• De tovervinger ;dateert uit 1966
• De fantastische meneer Vos ; dateert uit 1970  won de zilveren griffel in 1972
• Sjakie en de grote glazen lift : dateert uit 1972
• Daantje de wereldkampioen: dateert uit 1975  won de zilveren griffel in 1977 werd verfilmd in 1989
• Het wonderlijke verhaal van Hendrik Meier; dateert uit 1977 en won de zilveren griffel in 979
• De reuzenkrokodil : dateert uit 1978
• De griezels ; dateert uit 1980  en won zilveren griffel 1982
• Joris en de geheimzinnige toverdrank; dateert uit 1981
• De GVR ; dateert uit 1982
• De heksen ; dateert uit 1983 en werd verfilmd in 1990
• De Giraffe, de Peli en Ik ; dateert uit 1985
• Matilda : dateert uit 1988  en werd verfilmd in 1996
• IEORG IDUR ; dateert uit 1989
• De Minpins ; dateert uit 1991
• De dominee van Dreutelen : dateert uit 1991

• Boy ; dateert uit 1984 (voor kinderen, en een autobiografisch werk met de bedoeling een duidelijker inzicht te geven in zijn andere werken

Rijmboeken

• Gruwelijke rijmen ; dateert uit 1982
• Rotbeesten; dateert uit 1983
• Rijmsoep ; 1 dateert uit 990

voor volwassenen

• Gelijk oversteken ; ?
• Oom Oswald ; dateert uit 1979
• Solo ; dateert uit 1986 (zijn tweede autobiografische werk)

Verzamelbundels

• De huwlijkse wereld van Roald Dahl
• Over en sluiten
• Op weg naar de hemel
• Ontzettende verhalen
• M'n liefje, m'n duifje
• Topklasse
• Alle verhalen; dateert uit 1998 (17de druk 2006)

Cassetteboeken

• Matilda 1
• Matilda 2
• De reuzenkrokodil & De Griezels
• Joris en de geheimzinnige toverdrank
• Gruwelijke rijmen & Rotbeesten

LINKS

dE rOAlD dAHL sItE © 2006 - 2009 Salu, gepubliceerd in Biografie (Kunst en Cultuur) op 30-12-2006. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Salu is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• [Engels] Boekverslag: The way up to heaven: Dit in het engels geschreven boekverslag gaat over het boek The way up to heaven van Roald Dahl. Wederom is het een beknopte samenvatting.
• Genres in de jeugdliteratuur: Dit artikel behandeld summier de genres in de Jeugdliteratuur. Voor een uitgebreidere weergave kan men onderstaande bron aanschaffen.
• Chocola als tijdverdrijf: Chocola is wereldwijd erg geliefd. Het wordt gemaakt van cacao wat gewonnen wordt uit cacaobonen van de cacaoplant. Daarvan worden repen, bonbons en cacaopoeder gemaakt, maar ook ha…
• Verhalen/romans schrijven 2: onderscheid lectuur/literatuur: Inhoudelijk kan een onderscheid gemaakt worden tussen lectuur en literatuur. Dit kan door te kijken naar de belangrijkste 'verhaalelementen'. Dit…
• Charlie And The Chocolate Factory: Wie heeft er nog nooit gehoord van Willy Wonka ? Dat is de hoofdfiguur uit het boek van Roald Dahl waarop deze film is gebasseerd.