Geschiedenis van de doopjurk

Het gebruik om een kindje te dopen in een witte doopjurk bestaat nog niet eens zo lang. Voor 1800 kon doopkleding allerlei kleuren hebben. In veel gevallen droeg de baby geen speciale kleding als het werd gedoopt. Dat veranderde in de daaropvolgende eeuwen. Ook mode ging daarbij een rol spelen.

Doopkleding voor 1800

Voor 1800 werden er voor de doop nog geen witte doopjurken gedragen. Er was wel doopkleding, maar dan in allerlei kleuren, rood, paars, blauw of zelfs zwart (bij de adel).
Dopen in alledaagse kleding was ook heel gewoon. Soms werd er nog wel een wit kleed omheen geslagen. Een enkele keer fungeerde de zogenaamde toonjurk als doopjurk. Dat was een jurk die de baby droeg als er kraamvisite kwam.

Verschil tussen stad en platteland

Er was wel verschil in doopkleding tussen het platteland waar nog streekdracht werd gedragen en de stad.
In gebieden waar streekdracht werd gedragen, bleef het inbakeren van de baby namelijk veel langer in gebruik dan in de stad. Dat was in de doopkleding duidelijk zichtbaar.
Een bakerkind of wikkelkind droeg voor de doop vaak een jasje, mutsje en mitaines met daaroverheen een wikkelkleed.
Dat was een grote lap stof, meestal van zijde of sits (soms doorgestikt), die aan de onderkant met strikken werd gesloten. De ruimere bovenkant werd om het gezichtje van het kindje gedrapeerd. Het kindje werd zo lekker warm ingepakt.

Doopkleding na 1800

Pas in de negentiende eeuw werd het mode het kind in een witte doopjurk te laten dopen. Witte doopkleding symboliseert de zuiverheid en onschuld van het gedoopte kind.
Deze symboliek is terug te voeren tot de begintijd van de doop, toen men bijna naakt werd ondergedompeld en daarna een doopkleed aan kreeg.
“Men was bekleed met Christus in een nieuw leven”.

Mode

Doopjurken veranderden met de mode mee. Begin 1800 hadden de jurken een verhoogde taille. Op het bovenlijfje werden fijne borduursels aangebracht. Evenals op de mouwkop, het midden van de rok en de zoom.
Aan het eind van de negentiende eeuw werden doopjurken nog uitbundiger versierd. Ze waren vaak helemaal voorzien van stroken kant, afgewisseld met geborduurde stroken.

Familie traditie

Doopjurken werden en worden vaak heel zorgvuldig bewaard en meerdere malen gebruikt door baby’s uit dezelfde familie. In het Dagblad de Limburger van 10 september 1999 stond een stukje over een handgemaakt doopjurkje met mutsje en doopdoek uit 1923, waarin zestig familieleden waren gedoopt en dat nu een plaatsje had gekregen in het Limburgs museum.
Hier speelde mode een ondergeschikte rol. De jurk was een familie erfstukje geworden.

Veel doopjurken werden door naaisters, handige moeders of oma’s speciaal voor de gelegenheid gemaakt. Om aan mooie stof te komen zijn in het verleden heel wat trouwjurken verknipt.
© 2011 - 2021 Alida60, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Je trouwjurk na de bruiloftEindelijk is het dan zo ver, je mag je trouwjurk aan. Met veel energie, tijd en liefde heb je hem uitgekozen. En dan is…
Nooit meer een kleding miskoop!Nooit meer een kleding miskoop!Misschien twee keer per jaar, maar in ieder geval minimaal eenmaal per jaar duikt u eens in uw kledingkast. U wilt dan d…
Geschiedenis van modeMode is een Frans woord en het betekent manier of wijze. In het Engels wordt ook wel het woordje fashion gebruikt. Mode…
De eerste communie en de sacramenten in de r.k. kerkDe eerste communie en de sacramenten in de r.k. kerkVelen van ons hebben op de leeftijd van ongeveer 8 jaar de eerste Heilige Communie gedaan. In veel gezinnen die vroeger…

Sleedoorn, verhalen en verledenSleedoorn, verhalen en verledenReeds de mensen uit de steentijd moeten sleedoorn-vruchten als voedsel hebben genuttigd, gezien de archeologische vondst…
Citroenmelisse bij DodoensCitroenmelisse een bescheiden lipbloemig plantje met een subtiel citroengeurtje, maar in een ver verleden veel gebruikt…
Bronnen en referenties
  • Suze naanje ik waige die, geboortetradities van luiermand tot wiegelied door Alida A. Faber-Hoving (mei 2009 uitgave in eigen beheer)
  • Doopjurken tentoonstelling in de Gasthorn te Zuidhorn 8 t/m 13 september 2008
Alida60 (40 artikelen)
Laatste update: 17-12-2011
Rubriek: Kunst en Cultuur
Subrubriek: Geschiedenis
Bronnen en referenties: 2
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.