Against the Day van Luc Tuymans

Momenteel is Luc Tuymans Belgiës meest gerenommeerde schilder. Tentoonstellingen in binnen- en buitenland en zijn aanwezigheid in de permanente collecties van diverse internationale musea hebben zijn naam definitief gevestigd. Zijn eerste solotentoonstelling in Brussel ging niet onopgemerkt voorbij.

Een triptiek

In vier maanden tijd stoomde Luc Tuymans 20 nieuwe schilderijen klaar die te maken hebben met het fenomeen internet en reality tv en de manipulatie van beelden. Hij bracht ze samen in de tentoonstelling ‘Against the Day’, niet toevallig de titel van de recentste roman (2006) van de Amerikaanse schrijver Thomas Pynchon met wiens paranoïde wereld hij zich verwant voelt. Het was de afsluiting van een triptiek die hij startte met Les Revenants (in Zero X Antwerpen, 2007), waarin hij de maatschappelijke invloed van de Jezuïeten in het onderwijs aankaartte, en verder zette met ‘Forever. The Management of Magic’ (galerij David Zwirner, New York, 2008), waarin hij de moord op de fantasie met pretparken als Disney World illustreerde.

Zijn opzet

Nochtans ligt de kritiek in zijn werk niet zo voor de hand. Tuymans gaat naar eigen zeggen uit van ‘authentieke vervalsingen’: “Alle kunst is in zekere mate schatplichtig aan andere beelden. (…) Het gaf me de mogelijkheid terug te gaan in de tijd, bestaande beelden opnieuw te gebruiken en op die manier authentieke vervreemdingseffecten te creëren.”
Tuymans steunt dus op reeds bestaande foto’s, films en documenten die hij zo afstandelijk mogelijk naschildert. De naakte werkelijkheid. Zo probeert hij iets te vertellen over thema’s als de holocaust, het Vlaams-nationalisme of een onverwerkt familiaal verleden.

Realiteit of gemanipuleerde realiteit?

In deze tentoonstelling schilderde hij zijn onderwerpen in tegenlicht. De wit-grijze tinten creëren een onwezenlijke, afstandelijke sfeer. De beelden die hij kopieerde van televisie, de computer of de iPhone stellen je voor het dilemma: is hetgeen ik nu zie gespeeld, bewerkt of stelt het inderdaad de werkelijkheid voor? Immers, van de foto’s en films die in onze maatschappij op ons afkomen weet je nooit zeker of ze echt zijn of gemanipuleerd, de realiteit weergeven of er een verdraaide kopie van zijn.

Het schilderij Sniper bijvoorbeeld stelt de voltreffer van een sluipschutter in Bagdad voor. Tuymans kreeg die foto per ongeluk binnen via zijn iPhone en werd er zich van bewust dat die afschuwelijke werkelijkheid nu gebanaliseerd wordt in de vorm van videospelletjes steunend op deze foto. Het is een werkelijkheid die fictie geworden is, maar toch raakpunten behoudt met die werkelijkheid. Dit ambiguë karakter vind je vaak terug in het werk van de schilder.

Nog verwijzingen naar video en de virtuele werkelijkheid zag je in de diptiek die de titel van de tentoonstelling , ‘Against the Day’ illustreert, met een personage dat in een ingesloten tuin aan het spitten is. Op het eerste schilderij in volle actie mét pet, op het tweede schilderij rustend zonder pet. De twee vertikale strepen die de stopfunctie op een afstandsbediening symboliseren worden hier via het personage gesymboliseerd. Tuymans noemt het ‘gemanipuleerd voyeurisme’.

De tweede laag

Zoals een goede roman op een tweede niveau kan gelezen worden, zo kan een goed schilderij een tweede laag in zich dragen. Bij Tuymans is die tweede laag, zijn sociaal engagement, maar voor een leek is het moeilijker detecteerbaar. De extreme afstandelijkheid die hij creëert maakt het de doorsnee kijker niet makkelijk om zijn verwijzingen naar de manipulatie van beelden te doorzien.

Dat Tuymans ‘hot’ is bewees het feit dat voor de tentoonstelling van start ging al diverse werken verkocht waren.

Against the Day kon je tot 2 augustus aan een spotprijs bekijken in Wiels, het Centrum voor Hedendaagse Kunst in de Van Volxemlaan 354 te 1190 Brussel. Andere interessante tentoonstellingen volgen.

Website: http://www.wiels.org

Lees verder

© 2009 - 2020 Vosje, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Thomas Pynchon – Inherent Vice (Eigen Gebrek) (2009)Thomas Pynchon – Inherent Vice (Eigen Gebrek) (2009)Inherent Vice (in het Nederlands vertaald naar Eigen Gebrek) is een detectiveroman geschreven door de Amerikaanse postmo…
Integraal management in de overheid (publieke sector)In de publieke sector is integraal management een managementprincipe dat veelvuldig wordt toegepast. Verantwoordelijkhed…
Mogelijkheden van een opleiding financieel managementMogelijkheden van een opleiding financieel managementHet financieel management van een onderneming of organisatie is een van de belangrijke onderdelen die ondersteuning bied…
Management opleidingen: Cursussen, trainingen en opleidingenMet een goede management opleiding ligt de wereld voor je open. Maar wie ziet er nog de bomen door het bos in de wildgro…

Theatervorm: TragedieAl voor onze jaartelling maakten de Grieken toneelstukken over helden of goden met wie het slecht afliep. In de loop van…
De Domus Aurea in RomeDe Domus Aurea in RomeDe Domus Aurea is gebouwd door keizer Nero en staat in Rome. Door het instortingsgevaar is het inmiddels niet meer te be…

Reageer op het artikel "Against the Day van Luc Tuymans"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Vosje
Laatste update: 24-08-2009
Rubriek: Kunst en Cultuur
Subrubriek: Kunst
Special: Beeldende kunst
Schrijf mee!