Terracottaleger voor bange keizer

Qin Shi Huangdi, de eerste keizer van China (221 - 210 v.C.), was net als zijn onderdanen zeer bijgelovig. Maar de angst dat hij in het hiernamaals bedreigd zou worden, en aan invloed, macht en weelde moest inboeten, nam in zijn geval exorbitante vormen van machtsvertoon aan. Hopelijk voelde deze gekwelde man zich wat beter nadat hij een terracottaleger van levensgrote kleisoldaten met paarden, wapens en strijdwagens had laten ‘bouwen.’ Waarschijnlijk niet, want zijn angst was diepgeworteld.

Het spookleger

Volgens sommigen is het de grootste archeologische vondst van de 20ste eeuw. De feiten liegen er dan ook niet om. In drie ondergrondse zalen bevinden zich ongeveer 8000 kleisoldaten, waaronder infanteriesoldaten en boogschutters, staand of in andere houdingen, sommige met de handboog in de aanslag. Alsof ze zich met hun echte (!) wapens, paarden en strijdwagens gereed hebben gemaakt voor een invasie, een fictief gevaar. Ze staan in de slagorde van een Chinees infanterieregiment, zoals dat destijds reglementair gebruikelijk was. Achter de infanterie bevindt zich de cavalerie, compleet met officieren. De gelaatstrekken zijn verbluffend echt. Mogelijk zijn het ‘spiegelbeelden’ van de keizerlijke soldaten. Van dit volgens veel archeologen achtste wereldwonder is het grootste gedeelte nog niet geborgen. Het kleileger roept meer vragen op dan het antwoorden geeft. Wat was hij voor een man? Een verschrikkelijke uitbuiter die misschien wel duizenden vaklui inzette voor iets wat in praktisch opzicht nutteloos was? Of dacht hij met dit leger in het hiernamaals als keizer boze geesten te verslaan? Waarschijnlijk het laatste.

De eerste keizer van China

Qin Shi Huangdi was zonder meer de machtigste man die in China heeft geleefd. Ruim tweeduizend jaar geleden onderwierp hij met zijn legers de koninkrijken Zhao, Han, Chun, Wie en Qan. Deze voormalige koning van Qin noemde zich daarna ‘eerste goddelijke heerser’, waarschijnlijk door de roes van zijn eigen succes. Het wekte bovendien meer ontzag op als een heerser zich ‘goddelijk’ noemde, wat in veel vroegere en latere culturen eveneens het geval was. Een van zijn grote verdiensten was dat hij de Chinese Muur voltooide. Deze muur, waarvan er al enkele in een paar andere provincies stonden, moest zijn rijk beschermen tegen aanvallen van nomaden.

Angst voor het hiernamaals

Het kleileger werd in 1974 nabij Xi’an in de provincie Shaanxi ontdekt door boeren die een put aan het graven waren. Zij vonden de eerste kleisoldaat onder een tien meter dikke lösslaag. Waarschijnlijk was het terracottaleger bedoeld om de keizer te beschermen in het hiernamaals, en misschien zelfs om hiermee een ‘hemels rijk’ te stichten of te veroveren. Er zijn anekdotes te over die aantonen dat Qin Shi zo bijgelovig was dat hij alle reden had dat spookleger te formeren. Zo realistisch als hij zich gedroeg wat betreft politieke maatregelen om zijn keizerrijk te versterken, zo angstig was hij voor bovenzinnelijke krachten en machten. Zijn reizen door de provincies hadden dan ook een magische functie. Hij wilde hiermee de welwillendheid van de goede geesten verkrijgen door tegen de boze geesten te strijden. Een onweersbui beschouwde hij als een oorlogsverklaring uit het hiernamaals. Nadat zijn schip in een storm verzeild was geraakt, liet hij in de kuststreek een compleet bos omhakken omdat magiërs hem hadden verteld dat zich daar het graf bevond van een al even machtige keizer uit het hiernamaals die hem wilde doden.

Het negende wereldwonder

Het graf van Qin Shi is tot op de dag van vandaag nog steeds gehuld in de duisternis van het onderaardse. Met behulp van detectors en magnetogrammen is er onder een dikke laag zand de architectonische structuur aangetroffen van een kolossaal paleis, of misschien wel paleizen met talrijke paviljoenen, met een totale oppervlakte van ongeveer 50 hectare, pakweg 70 voetbalvelden. De ingang van het graf is nog niet ontdekt. Volgens oude historische verslagen betreft het een sprookjesachtig complex, het hof van de eerste keizer van China, dat samen met het nog op te graven graf in de toekomst misschien wel het negende wereldwonder mag worden genoemd. Het terracottaleger is in dat opzicht wellicht slechts een megalomaan voorproefje van wat ons in architectonisch opzicht nog te wachten staat. © 2008 - 2009 Orion, gepubliceerd in Geschiedenis (Kunst en Cultuur) op 08-03-2008, laatst gewijzigd op 11-03-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Orion is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Het Verre Oosten, China: China is een wereldland. In het land woont een vijfde van de wereldbevolking, het is het derde grootste land van de wereld (oppervlakte), en op economisch gebied is China sterk ontwi…
• Xi'an, Chinese stad van tegenstellingen: China is een adembenemend land. Steden en landschappen van een fascinerende schoonheid. Eén van de oudste steden is Xi'an. Gelegen in Westelijk China in de provincie…
• Vroegere Aziatische culturen: De eerste Chinese dynastieën: De heersers van Qin (spreek uit: 'Tsjin') brachten de leerstellingen van het legalisme in de praktijk door het feodale stelsel af te schaffen en ee…
• China, meer dan de Chinese Muur: China (officiële naam: Zhonghua Renmin Gongheguo) is een ontzettend groot land. Nederland past er 260 keer in. Er is dan ook genoeg te zien en te doen, ook al is het land voo…
• China; Beijing en de bouw van de Verboden Stad: Symboliek is in China altijd heel belangrijk geweest. De symmetrie, kleuren en symbolen waren vroeger en zijn tegenwoordig nog steeds aanwezig. In de 15e eeuw…